Coachen naar Succes: holisme en gedragsverandering in de kinesitherapie

Coachen naar Succes: holisme en gedragsverandering in de kinesitherapie

Ervaren sportskinestherapeut en ondernemer, momenteel werkzaam als oprichter en locatiemanager van Kineworks Rehab & Performance Center in Turnhout, België. Tom is tevens sportfysiotherapeut van het Belgische Olympische team (sinds 2008) en van het Gambiaanse nationale voetbalteam (sinds 2019). In het verleden werkte hij ook samen met het Belgische en Nederlandse bobsleeteam en met de Koninklijke Belgische Hockeybond.
Sporter Blog Blessurepreventie Blessurepreventie

Sportkinesitherapeut Tom Mertens deelt met jou hoe zijn inzichten uit de topsport en de veranderingspsychologie ons kunnen helpen sporters efficiënt te begeleiden.

The journey to success

In 2024 staan er al 41.127 vluchtkilometers op mijn teller, allemaal gerelateerd aan mijn werk. Dat is meer dan één keer de aarde rond. Met aanwezigheid op evenementen zoals de Africa Cup voetbal, het EK shorttrack en het WK shorttrack, was de voorbije periode enorm uitdagend maar ook inspirerend. Deze ervaringen binnen de topsport hebben mij als kinesitherapeut in staat gesteld om een actieve bijdrage te leveren aan het succes van atleten op het hoogste niveau.

In de sportwereld hangt dit succes niet alleen af van de behandelingen die we bieden, maar ook van ons vermogen om atleten te coachen naar duurzame veranderingen. Als kinesitherapeut streef ik ernaar om mijn atleten niet alleen te genezen van fysieke klachten, maar ook om hen te begeleiden naar een betere gezondheid en naar optimale prestaties. Ongeacht het doel of de doelgroep die we hebben als kinesitherapeuten, onze rehab omvat altijd mentale en emotionele aspecten. Een holistische benadering binnen de kinesitherapie is daarom essentieel.

Een van de meest uitdagende, maar ook een van de meest lonende aspecten van kinesitherapie is het stimuleren van gedragsverandering. Of het nu gaat om het volgen van oefentherapie, het aanpassen van levensstijl, of het omgaan met pijn, het coachen naar duurzame verandering vereist een begrip van de psychologische principes achter gedragsverandering.

The start of the journey

Een uitspraak van sportpsycholoog Jef Brouwers, in onze gemeenschappelijke tijd bij de Red Lions raakte me destijds diep: 'Wat je doet is niet belangrijk, wel hoe je dit doet.' Aanvankelijk begreep ik niet wat hij bedoelde en ik voelde me zelfs geraakt in de essentie van mijn job. Voor mij lag de essentie van mijn beroep juist in de inhoud, zo gedetailleerd en wetenschappelijk onderbouwd mogelijk. Het duurde geruime tijd voordat ik de diepere betekenis doorgrondde. Het besef drong tot me door dat atleten zich niet altijd zullen herinneren welke specifieke oefeningen we hebben gedaan of welke behandelingen zijn toegepast. Wat ze echter nooit vergeten, is het gevoel dat we ze hebben gegeven tijdens onze samenwerking. Het gaat dus niet alleen om de fysieke handelingen of adviezen, maar vooral om de manier waarop we onze atleten coachen en ondersteunen.

Tom Mertens 3

Performance mindset

Het creëren van een kader en het ontwikkelen van een performance mindset vormen de essentie van mijn aanpak, ongeacht of het nu gaat om een speler van AS Roma, Olympisch bronzen medaillewinnaar Hanne Desmet, of de breedtesporter van om de hoek. Elk individu vereist een unieke aanpak, waarbij maatwerk cruciaal is. Ondanks dat elke kinesitherapiepraktijk op haar website het belang van individualisatie benadrukt, moeten we ons afvragen of onze aanpak echt efficiënt genoeg is. Nemen we zowel de fysieke als mentale/cognitieve aspecten voldoende in overweging?

Hier is nog veel ruimte voor verbetering, aangezien ons succes als therapeut afhankelijk is van de opvolging van ons programma. Hoewel elke therapeut in staat is om een uitstekend trainingsprotocol op te stellen, zijn we slechts zo efficiënt als de uitvoering ervan. Deze uitvoering kan worden beïnvloed door factoren zoals motivatiegebrek, tijdsdruk, enz.

Ongeacht het doel of de doelgroep die we hebben als kinesitherapeuten, onze rehab omvat altijd mentale en emotionele aspecten.

Stap voor stap naar success

Als kinesitherapeut is het begrijpen van de verschillende fasen van gedragsverandering essentieel om succesvol te coachen. 

In de precontemplatiefase zijn sporters zich niet bewust van de noodzaak van verandering. Onze rol is hier educatie te bieden en bewustwording te creëren door complexe informatie toegankelijk te maken. Bijvoorbeeld, ik gebruik visuele hulpmiddelen en herhaalde communicatie om ervoor te zorgen dat mijn sporters volledig begrijpen wat nodig is voor hun herstel en hoe ze symptomen kunnen beheren. Mijn doel in deze fase is bewustwording te creëren en interesse te wekken voor verandering, en ik maak gebruik van educatie als een belangrijk instrument om dit te bereiken. Door educatie kan ik verwachtingen managen, realistische doelen stellen en mijn sporters in staat stellen om actief deel te nemen aan hun herstelproces. Dit betekent dat ik medische informatie vertaal naar begrijpelijke taal, visuele hulpmiddelen gebruik om processen uit te leggen, en herhaaldelijk communiceer om ervoor te zorgen dat mijn sporters de informatie volledig begrijpen. 

In de contemplatiefase erkennen sporters hun behoefte aan verandering. Ik help hen gemotiveerd te blijven door motiverende gespreksvoeringstechnieken te gebruiken, zoals open vragen stellen en hun autonomie te benadrukken.

Tijdens de voorbereidingsfase werk ik nauw samen met mijn sporters om SMART-doelen te stellen die specifiek, meetbaar, haalbaar, relevant en tijdgebonden zijn. Deze doelen bieden een concrete routekaart voor hun herstel en acties. Ik zorg ervoor dat mijn sporters actief betrokken zijn bij het proces van doelstellingen stellen en dat ze begrijpen hoe deze doelen bijdragen aan hun vooruitgang. Dit betekent dat we samen informatie verzamelen, realistische doelen stellen en een plan van aanpak opstellen om gedragsverandering te bereiken. 

In de actiefase begeleid ik mijn sporters actief binnen de therapie en het aanpassen van hun levensstijl, waarbij het doel is om steun en begeleiding te bieden om de veranderingen vol te houden.

Ten slotte, in de onderhoudsfase, streef ik ernaar om terugval te voorkomen en duurzame resultaten te behouden door sporters zelfredzaam te maken. Als kinesitherapeut is het mijn doel om sporters te empoweren zodat ze niet afhankelijk worden van voortdurende behandeling en ondersteuning. Als kinesitherapeut willen we positief misbaar zijn. 

Tom Mertens 2

Teamwork in de dagelijkse praktijk

Een essentieel aspect van succesvol coachen in de kinesitherapie is het empoweren van patiënten door hen actief te betrekken bij het ontwerpen van hun eigen revalidatieplan. Dit omvat het luisteren naar hun persoonlijke doelen, interesses en levensstijl, en het creëren van een gevoel van eigenaarschap en verantwoordelijkheid. Door samen te werken en open communicatie te bevorderen, kunnen kinesitherapeuten patiënten helpen zelfvertrouwen te ontwikkelen en de nodige vaardigheden te verwerven voor een zelfstandig herstelproces. Dit empowerment leidt tot duurzame resultaten waardoor ze proactief worden en niet afhankelijk blijven van voortdurende (passieve) behandelingen.

Slotgedachte

De vooruitgang die ik als kinesitherapeut de laatste jaren heb geboekt, gaat niet zozeer over vakinhoudelijke vooruitgang, maar vooral over mijn groei als coach en communicator. Effectieve communicatie stelde me in staat om niet alleen de fysieke aspecten van herstel en prestatieverbetering aan te pakken, maar ook een sterke vertrouwensband op te bouwen met atleten van diverse achtergronden en culturen. Deze vertrouwensband vormt de basis voor succes op het hoogste niveau van de sport.  

Enkele tips om met aan de slag te gaan als sportkinesitherapeut:

    • Betrek sporters actief in hun herstel
    • Ontwikkel een performance mindset: Focus op zowel fysieke als mentale/emotionele aspecten.
    • Gebruik motiverende gespreksvoering
    • Bouw sterke relaties: effectieve communicatie en vertrouwen zijn sleutel tot duurzame resultaten.
    • Stimuleer zelfredzaamheid en ownership

 

Literatuur:

    • "Motivational Interviewing: Helping People Change" door William R. Miller en Stephen Rollnick.
    • "Health Behavior Change in Physical Therapy: Implications for Practice" door Susan B. O'Sullivan en Thomas J. Schmitz.

Vind een expert

  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Angelique Veracx

    Angelique Veracx

    Osteopaat
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Maaike Polspoel

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Bruno Vanhecke
    Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Frédéric Van Burm

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Dr Colmonts Wilfried BV

    Wilfried Colmonts

    Sportarts
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut, Trainer
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts, Sportarts
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Maries Aertgeerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • Inge D'eer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Gert Droessaert

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Johan Roeykens

  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Denis Jaeken

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Ruth Vanderheyden

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Hamza Laamarti

    Diëtist
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Luc Baeyens

    Sportarts, Gynaecoloog
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Luus Tormans

    Podoloog
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Peter Plessers

  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Roel Jacobs

    Roel Jacobs

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Mathias Peeters

    Sportarts
  • Annick Viaene

    Annick Viaene

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Mitch Malavolta

    Huisarts, Sportarts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Annik Bosmans

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Marianne Cuyvers

    Sportdiëtist
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Pieter Volcke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Peter Wieme

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Dorien Meeusen

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Steven Reyskens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Michel Herssens

    Cardioloog
  • Raf Coremans

    Huisarts, Sportarts
  • Leysen Joppe

    Leysen Joppe

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Koen Scheerlinck
    Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • BVBA Samcon

  • Karel Pardaens

  • Diëtist en Gedrags- & Mindsetspecialist

    Lieselot Wouters

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Inge Bru

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Vincent Metsers

    Huisarts, Sportarts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Sofie Decamps

    Sportarts
  • Trees Dooms

  • Leonie Geukens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Sara Engels

    Gynaecoloog
  • Gezond en Ethisch Sporten

  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Charlotte De Jonckheere

    Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Carl De Crée

    Sportarts, Endocrinoloog, Bewegingswetenschapper, Trainer, Andere
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Joris Callens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Karl Brack

    Gynaecoloog
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • An Konings

    Sportarts
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Eva De Mulder

    Podoloog
  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Willy Coosemans

  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Tina Lambrechts

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Filip Noe

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Tom Smolders

    Huisarts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Voorzitter

    Inge De Ridder

    Sportdiëtist
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch arts / Revalidatie arts

Gerelateerde items

Beleid
Grensoverschrijdend gedrag

Grensoverschrijdend gedrag in de sportclub: wat kan jij doen en bij wie kan je terecht?

Sporter Blog Ethiek Gezond Sporten Beleid Gezond Sporten
Blessurepreventie
enkelverzwikking

Veel voorkomende sportblessures: een enkeldistorsie

Sporter Artikel Factsheet Video Blessurepreventie Training Gezond Sporten Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
brace of tape .png

Sporten met een brace of een tape?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
Weerstandsband.png

Weerstandsbanden: waarvoor dienen ze?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Sluiten