Wanneer leg je warmte of koude?

Ongeacht de oorzaak of locatie van de pijn, is de algemene richtlijn om in de eerste fase van een blessure te koelen met een ijszak, coldpack, ...  en in een later stadium eventueel gebruik te maken van verwarmende middelen.   

Sportblessures kunnen heel plots of net sluimerend ontstaan, we spreken van acute blessures en chronische blessures. In beide gevallen is er veelal sprake van zwelling en pijn ter hoogte van een lichaamsdeel en bijgevolg het advies om koude toe te passen. Koude zorgt ervoor dat de bloedvaten vernauwen. Hierdoor kan je een eventuele bloeding in het weefsel stoppen alsook de zwelling en ontstekingsreactie verminderen. Naast het beperken van vochtophoping heeft koude ook een ‘pijnstillend’ effect; het verdooft als het ware de zenuwen die pijnsignalen doorgeven.  

PRAKTISCHE TIPS: 

• Oefen bij het koelen een lichte druk uit en plaats eventueel het betreffende lichaamsdeel omhoog  om de bloedtoevoer te verminderen en het overtollig vocht gemakkelijker weg laten voeren. 

• Plaats ijs of een coldpack nooit direct op de huid, vanwege het risico op bevriezing. Er kunnen blaren ontstaan en de huid wordt beschadigd. Leg daarom altijd een doekje of een washandje tussen de huid en het coldpack.   

• Haal het coldpack er na 10 tot 15 minuten vanaf. Koel je langer, dan gaat het lichaam de kou compenseren door de bloedtoevoer naar deze plek te vergroten en dat wil je juist voorkomen. 

• Herhaal dit elk uur, in ieder geval minimaal 4 tot 5 keer. In de eerste uren na het oplopen van de blessure is het koelen het meest effectief om de zwelling tegen te gaan. Daarna werkt het voornamelijk om de pijn te verlichten. 

Wanneer kan ik je dan wel warmte gaan toepassen? Pas als de zwelling en de eventuele bloeduitstorting is verminderd, wil je de doorbloeding net wél gaan stimuleren; de aanmaak van nieuw weefsel wordt bevorderd, de flexibiliteit van het aangedane gebied wordt vergroot, de stijfheid van de gewrichten afneemt en het weefsel wordt soepeler. Warmte heeft, net als beweging, een doorbloeding stimulerend effect en kan je dus in een latere fase van je herstel gaan toepassen.   

Wanneer er geen sprake is van een blessure maar eerder pijnlijke en vermoeide spieren na inspanning dan kan warmte, die immers de doorbloeding zal stimuleren, helpen om de spieren te ontspannen.  

Twijfel je als beginnende sporter tussen een pijnlijke spier en een mogelijke overbelasting? Met de eerste dagen koude toe te passen kan je niets verkeerd doen. Leer vooral luisteren naar je lichaam en laat je lichaam voldoende recupereren na inspanning!