Een hamstringblessure? Nooit eenvoudig!

Een hamstringblessure? Nooit eenvoudig!

Dr. Kristof Sas beëindigde zijn professionele voetbalcarrière in 2005 om te starten als teamarts bij RSC Anderlecht. Hij werkte achtereenvolgens voor RSC Anderlecht, Club Brugge en opnieuw RSC Anderlecht. Momenteel is hij teamarts van onze Rode Duivels en consulent voor Royal Antwerp FC. Daarnaast heeft hij ook een privépraktijk als sportarts in Antwerpen, Brussel, Gent en Oudenaarde, waarbij zijn focus vooral ligt in de diagnostiek en behandeling van spier-, pees- en kraakbeenletsels. Als voetbalarts is hij ook gespecialiseerd in ‘pubalgie’. Hij wordt ook beschouwd als een expert in echo geleide PRP behandelingen. Recent is daar de innovatieve behandeling met stamcellen bijgekomen. Tenslotte werkt hij ook als spoedarts in AZ Glorieux te Ronse en is hij ondervoorzitter van de BFDA (Belgian Football Doctors and Associates).
Sporter Blog Sportgeneeskunde Voetbal Sportmedisch

Hamstringblessures komen frequent voor in het voetbal, denk maar aan de vele opeenvolgende blessures aan de hamstrings van Vincent Kompany op het einde van zijn carrière en aan deze van Romelu Lukaku voor het WK 2022. Ploegarts van onze Rode Duivels dr. Kristof Sas vertelt je over de verschillende soorten spierletsels en wat je het best doet als jij of iemand van je team zo'n blessure zou oplopen.

Naar aanleiding van de hamstringblessure van Romelu Lukaku in de aanloop naar het WK in Qatar, zou ik het in deze blogpost hebben over hamstringletsels in het voetbal. We hebben allemaal kunnen vaststellen hoezeer een zware hamstringblessure niet alleen impact heeft op korte termijn, maar zelfs een heel seizoen kan beïnvloeden. 

Ondanks de steeds beter wordende medische begeleiding in het Europese en mondiale topvoetbal en de toegenomen focus op fysieke data, zien we nog steeds een toename in het aantal hamstringletsels terwijl de meeste andere blessures wel in frequentie afnemen. 

Vandaag wil ik kort even toelichten welke factoren aan de basis kunnen liggen van deze vaststelling. 

De hamstringgroep bestaat uit drie individuele spieren: de semimembranosus, de semitendinosus en de biceps femoris. Deze laatste twee hebben een gezamelijke pees aan de oorsprong die nadien naar distaal/beneden toe ook tussen de twee spieren blijft lopen en er zo echt voor gaat zorgen dat ze heel nauw samenwerken in het hoogste deel (dichtst naar de heup/bil toe). Naar distaal/beneden toe laten deze spieren elkaar ‘los’, waarbij de semitendinosus helemaal op de binnenkant onder de knie ‘insereert’/vasthecht terwijl de biceps femoris een bijkomend deel ‘ontvangt’ (de short head van de biceps femoris) en daarmee onderaan gaat vasthechten op de kop van het kuitbeen (dus aan de buitenzijde van de knie). De semimembranosus start weliswaar afzonderlijk van de twee andere spieren, maar ook op de zitknobbel, en hecht aan op de achter- en binnenzijde van de knie. Je merkt het al: de drie hamstringspieren vertrekken nagenoeg samen maar hebben nadien een verschillend verloop. Dit is nodig om de biomechanische balans in de verschillende hoeken die we maken tijdens het voetballen/sporten te vrijwaren. 

Hamstrings

Hoewel het eerste deel van mijn blog theoretisch is, wil ik jullie toch ook wat praktische informatie geven. Want pijn in een hamstringspier of in de hele groep is nagenoeg nooit onschuldig. De enige uitzondering is eigenlijk globale spierpijn die zich niet alleen aan 1 zijde in de hamstringgroep voordoet, maar in meerdere spiergroepen, zowel links als rechts. Dit kadert regelmatig in DOMS (delayed onset muscle soreness): dit is spierpijn doordat de spieren zwaarder belast zijn dan ze eigenlijk gewoon zijn maar waarbij er geen acute schade opgetreden is. Als een zelfde pijn zich ontwikkelt in 1 hamstringspier, is dit al veel minder onschuldig, zelfs als de echografie of mri geen letsel toont. Dan gaat het immers om een functioneel letsel.

Het essentiële verschil tussen een functioneel letsel en een structureel letsel is dat er bij een structureel letsel op beeldvorming afwijkingen zijn die aantonen dat de spier schade heeft opgelopen.

Bij een functioneel letsel is er geen schade aan de spier, maar desondanks functioneert de spier niet goed. Soms wordt hierbij (verkeerdelijk) over een contractuur gesproken want een spiercontractuur is eigenlijk een symptoom (verhoogde spierspanning) en geen diagnose. Een functioneel hamstringletsel lijkt onschuldig omdat er geen spierschade is, maar leidt heel vaak tot recidieven en bij veel sporters dus ook tot frustraties want ‘ze zien niets (op echo/mri), maar ik kan toch niet spelen/sporten’. Om die functionele letsels op te lossen en een heleboel frustratie te vermijden, moet de oorzaak van de blessure opgespoord worden. Die kan in de spier zelf liggen, maar dat is eerder uitzonderlijk; veel vaker ligt de oorzaak elders in de kinetisch ketting. Dit kan de heup zijn, maar vaak ook de rug. Daarom is een ruime blik op de blessure vereist. 

Het nadeel van een structureel letsel is uiteraard dat er wel schade is aan de spier. Anderzijds is dit voor ons, artsen, ‘makkelijker’ in te schatten: aan de hand van een goede anamnese, een grondig klinisch onderzoek en gerichte beeldvorming kunnen we een exacte diagnose stellen en de bijhorende revalidatietermijn bepalen waardoor het risico op herval kleiner is dan bij functionele letsels. 

De München consensus groep (een internationaal gezelschap van gerenommeerde sportartsen) heeft het onderscheid tussen functionele en structurele letsels mooi in een classificatiesysteem gegoten. Het grote voordeel van deze Munchen classificatie is dat ze ook toepasbaar is op de recreatieve sporter. In de topsport gebruiken we vaak de BAMIC classificatie (deze kan je makkelijk online vinden) maar die vereist een snelle mri en dat is niet van toepassing in ons gezondheidssysteem. 

Tabel hamstrings

Net door dat onderscheid tussen echografie en mri komen we ook uit bij een valkuil in geval van structurele letsels: het is helemaal niet evident om kleinere letsels te visualiseren op echografie. In dat geval kan de echografie al eens ‘vals negatief’ zijn (er wordt onterecht besloten dat er geen letsel te zien is). Maar ook belangrijke letsels, met name letsels aan de pees die zoals hoger beschreven deels in de spier loopt, kunnen makkelijk gemist worden op echografie. Dit gegeven indachtig wil ik toch begrip vragen voor de radiologen die vaak een moeilijke taak hebben bij het opsporen van hamstringblessures op echografie. Kortom: het is zeker niet zo dat de radioloog zijn taak niet naar behoren heeft uitgevoerd als de echografie geen letsel toont en de mri (die veel performanter is in geval van spierletsels) nadien wel. Het bewijst enkel de complexiteit van dit soort blessures. 

En dan komen we eigenlijk terug uit bij het begin:

Pijn aan de hamstring is zelden onschuldig en een negatieve echografie is dus zeker geen vrijgeleide om rustig verder te sporten.

Gezien het belang van de hamstringspieren bij alle explosieve sporten, dient pijn in deze spiergroep altijd grondig onderzocht te worden om de juiste aanpak te verzekeren.

 

Mijn blogpost was er dan ook vooral op gericht om jullie het verschil tussen functionele en structurele spierletsels uit te leggen en om voorzichtig (niet angstig!) te zijn indien je slechts aan één zijde of in één hamstringspier pijn ondervindt. In dat geval kan je best een (sport)arts raadplegen die je de gepaste beeldvorming kan voorschrijven en je nadien wellicht zal verwijzen naar de kinesitherapeut voor de behandeling van je letsel. Indien het letsel functioneel is, zal de kinesitherapeut de functie van de hele kinetische ketting (van romp/rug tot voet) ‘resetten’ zodat de spier terug optimaal kan functioneren. Indien het om een structureel letsel gaat zal hij/zij via oefentherapie het letsel geleidelijk meer en meer belasten zodat het adequaat kan helen en na de revalidatie terug klaar is om gezond aan sport te doen. 

Referenties:

 

Vind een expert

  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Eva De Mulder

    Podoloog
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Vincent Metsers

    Huisarts, Sportarts
  • Denis Jaeken

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Leonie Geukens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Carl De Crée

    Sportarts, Endocrinoloog, Bewegingswetenschapper, Trainer, Andere
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Dorien Meeusen

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Joris Callens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Mitch Malavolta

    Huisarts, Sportarts
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Ruth Vanderheyden

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Mathias Peeters

    Sportarts
  • Johan Roeykens

  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Luus Tormans

    Podoloog
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Dr Colmonts Wilfried BV

    Wilfried Colmonts

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Annick Viaene

    Annick Viaene

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Pieter Volcke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Inge D'eer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • BVBA Samcon

  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts, Sportarts
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Steven Reyskens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Karel Pardaens

  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Tina Lambrechts

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Karl Brack

    Gynaecoloog
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Angelique Veracx

    Angelique Veracx

    Osteopaat
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Michel Herssens

    Cardioloog
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Peter Plessers

  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Trees Dooms

  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Gezond en Ethisch Sporten

  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Charlotte De Jonckheere

    Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Peter Wieme

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • An Konings

    Sportarts
  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Jempi Wilssens

  • Elke Van den Steen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Hamza Laamarti

    Diëtist
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Gert Droessaert

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Sofie Decamps

    Sportarts
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Maaike Polspoel

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Bruno Vanhecke
    Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Frédéric Van Burm

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Voorzitter

    Inge De Ridder

    Sportdiëtist
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Leysen Joppe

    Leysen Joppe

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Koen Scheerlinck
    Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Roel Jacobs

    Roel Jacobs

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Raf Coremans

    Huisarts, Sportarts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Filip Noe

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Luc Baeyens

    Sportarts, Gynaecoloog
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Inge Bru

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Marianne Cuyvers

    Sportdiëtist
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Tom Smolders

    Huisarts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Willy Coosemans

  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts

Gerelateerde items

Sportgeneeskunde
Doping

Cardiovasculaire risico's van prestatie bevorderende middelen en dopinggebruik

Sporter Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Beleid
Corona en kinderen.png

Laat kinderen zoveel mogelijk normaal sporten

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Nieuws Gezond Sporten Beleid Sportgeneeskunde Gezond Sporten
Sportgeneeskunde
EK voetbal.png

Het EK 2024: Spelers in gevaar? Analyse van wedstrijdcongestie en gezondheidsrisico's

Sporter Blog Voetbal Sportmedisch Sportgeneeskunde
Sportgeneeskunde
Lies

Pubalgie, what’s in the name?

Sporter Blog Voetbal Sportmedisch Sportgeneeskunde
Sluiten