Beweging als behandeling en preventie van depressie

Beweging als behandeling en preventie van depressie

Gezond Sporten is een multidisciplinaire vereniging die zoveel mogelijk (para)medische professionals uit de sportgeneeskunde in de brede zin van het woord wil samenbrengen om gezond sporten in Vlaanderen wetenschappelijk verantwoord te promoten. Wij staan zowel open voor verenigingen als voor sportmedische professionals die zich op individuele basis willen engageren binnen Gezond Sporten.
Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Artikel Sportpsychologie Gezond Sporten Gezond Sporten

Er bestaat een doeltreffend, goedkoop en veilig alternatief voor antidepressiva: lichaamsbeweging! 

Wat is depressie?

Depressie is een stoornis gekenmerkt door onder meer een sombere stemming en een verminderde interesse in activiteiten waar de patiënt voorheen wel veel voldoening uit haalde. We spreken van een depressie wanneer iemand zich minstens twee weken en het grootste deel van de dag neerslachtig voelt. Er kunnen nog hele reeks andere klachten optreden, zoals vermoeidheid, slaapproblemen, besluiteloosheid, futloosheid, gevoelens van waardeloosheid, hopeloosheid, wanhoop, schuld, en zelfs gedachten aan de dood. Iemand met een depressie ervaart vaak ook lichamelijk klachten, zoals rugpijn, oorsuizen of spijsverteringsproblemen.
 

Hoe ontstaat een depressie?

Een depressie ontstaat door een verstoord evenwicht in de hersenen. Meer bepaald tussen het limbische systeem, waar emotionele prikkels binnenkomen, en de prefrontale cortex, die de prikkels filtert. Het limbische systeem is overactief, terwijl de cortex niet actief genoeg is. Negatieve gedachten krijgen zo de overhand. 

Er spelen meerdere factoren een rol bij het ontstaan: biologische en erfelijke factoren, maar ook persoonlijkheidskenmerken en een persoonlijke voorgeschiedenis, zoals traumatiserende gebeurtenissen. Wie eenmaal een depressieve episode heeft doorgemaakt, loopt een verhoogd risico om er nog eens een te krijgen.

We kunnen een depressie ook omschrijven als een ernstig verstoord evenwicht tussen draaglast en draagkracht. We zijn allemaal onderhevig aan een zekere draaglast: werk, stress of impactvolle gebeurtenissen bijvoorbeeld. Die draaglast compenseren we met onze draagkracht: onze algemene fysieke, mentale en sociale gezondheid, en ervaringen waar we voldoening uit halen. De draagkracht moet de draaglast minstens compenseren. Mensen met een depressie hebben het gevoel dat ze de controle over die balans kwijt zijn.
 
 Wat is depressie

Hoe vaak komt een depressie voor?

Volgens recente cijfers lijdt één op de zes Belgen aan een depressie. Ongeveer twintig procent van de vrouwen en ongeveer tien procent van de mannen gaat minstens één keer in zijn of haar leven door een depressieve periode. Deze statistieken kunnen wel wisselen afhankelijk van de criteria die gehanteerd worden.
 

Hoe wordt een depressie nu behandeld?

Voor mildere depressies is er psychotherapie. In praatsessies helpt een therapeut patiënten om de typische valkuilen in kaart te brengen die leiden tot een depressie. Als praten niet werkt, dan krijgen patiënten antidepressiva, meestal in combinatie met psychotherapie. In België helt de balans naar de antidepressiva, terwijl ze niet altijd nodig zijn. Een mogelijke verklaring hiervoor is dat zowel artsen als patiënten graag “iets” als voorschrift willen. Hoewel lichaamsbeweging langzaamaan erkenning krijgt, wordt het nog niet vaak aangeboden als behandeling. Sommige artsen en patiënten hebben het moeilijk om lichaamsbeweging te zien als een vorm van behandeling.
 

Waarom is lichaamsbeweging goed als behandeling van depressie?

Een tovermiddel is het niet, en bij ernstige depressies is lichaamsbeweging als behandeling zelden haalbaar. Maar tal van wetenschappelijke studies tonen aan dat lichaamsbeweging helpt om depressie te behandelen of onder controle te houden. Geregeld bewegen helpt om fysieke en mentale stress beter op te vangen door onder andere in te grijpen op de hersenverbindingen en het immuunsysteem. Voor de meeste mensen met milde tot matige depressie is lichaamsbeweging zelfs één van de meest doeltreffende, veilige, praktische en betaalbare behandelingen die er zijn. En het is er een waar patiënten plezier in kunnen scheppen, en die ze ook na hun herstel kunnen blijven volhouden om herval te vermijden.
 

    • Biochemische stressbestendigheid

      Zodra je begint te wandelen, dansen of zwemmen verandert de chemie van je lichaam. Je hart gaat sneller slaan. Bloed, zuurstof, hormonen en neurochemische stoffen razen door je lijf. De stoffen die vrijkomen onder invloed van lichaamsbeweging, waaronder dopamine, serotonine en endorfine en BDNF, zijn ook het doelwit van de meeste antidepressiva. 

      • Endorfine heeft een pijnstillende werking en onderdrukt een stressreactie.
      • Dopamine zwengelt je humeur, motivatie en aandacht aan. Regelmatig bewegen verbetert de opslag van dopamine in het brein. De neurotransmitter is ook verantwoordelijk voor dat bevredigende gevoel na een heerlijke wandeling of yogasessie.
      • Serotonine speelt een rol bij impulscontrole en zelfvertrouwen. Het onderdrukt ook het effect van het stresshormoon cortisol.
      • BDNF of brain-derived neurotrophic factor is een stof die de aanmaak en het herstel van zenuwcellen stimuleert. Lichaamsbeweging zorgt voor een toename van BDNF. De component helpt niet alleen om depressie en chronische stress te bestrijden, maar speelt ook een cruciale rol in het vertragen van neurodegeneratieve processen van alzheimer en dementie.
         
    • Zelfvertrouwen krijgt een duwtje in de rug

      Bovenop de fysiologische effecten spelen ook sociale en psychologische factoren een rol. In interviews vertellen mensen die met een depressie hebben geworsteld dat bewegen hen energie geeft. Ze krijgen een doel voor ogen en hebben het gevoel iets te bereiken. Het timmert aan hun zelfbeeld en geeft hen een meer positieve blik. Het regelt hun eetlust en slaapcyclus en leidt af van negatieve gedachten. Wie samen met anderen sport, heeft bovendien veel aan het sociaal contact. 
       
    • Minder kans op herval

      Lichaamsbeweging is zinvol als behandeling van depressie, maar het omgekeerde is ook waar: een gebrek aan lichaamsbeweging is een risicofactor voor depressie. Uit onderzoek blijkt onder andere dat wie voldoende beweegt, gemiddeld gezien 45 procent minder risico loopt dan wie passief leeft. Lichaamsbeweging is daarom een duurzamere oplossing dan medicatie. Een patiënt die antidepressiva neemt, streeft naar een situatie zonder medicatie. Voor lichaamsbeweging is dat anders. Als je het blijft volhouden, is er dus een langdurig beschermend effect.
       
    • Betere algemene gezondheid

      Wie geregeld beweegt, loopt minder risico op uiteenlopende aandoeningen, zoals hartziekten, obesitas, diabetes en kanker, en wint extra gezonde levensjaren. Lichaamsbeweging geeft je extra energie overdag en bevordert de slaap ‘s nachts. Die verbeterde algemene gezondheid werkt preventief tegen herval na een depressie. 
       

Hoeveel lichaamsbeweging?

In een grootschalige studie waarbij deelnemers elf jaar lang werden gevolgd, stelden onderzoekers vast dat één uur lichaamsbeweging per week al het risico op een depressie doet verminderen. Nog beter is de algemene gezondheidsrichtlijn van minstens honderdvijftig minuten matig intensieve inspanning per week.
  

Bewegingsintentensiteit

Welke lichaamsbeweging?

Maakt eigenlijk niet uit. Zowel cardio, krachttraining, als een combinatie van beide helpen tegen depressie. Onderzoek geeft aan dat bewegen alleen therapeutisch nut heeft als je zelf kiest wat je doet en hoe stevig je erin vliegt. Wandelen, tuinieren, yoga, hardlopen of windsurfen, doe wat je graag doet. De lichaamsbeweging zou je niet mogen doen “omdat het moet van de dokter”, maar omdat je er ontzettend van geniet en het deugd doet. Wat je wel best doet is verantwoord opbouwen en stap voor stap vooruitgaan.
 

Hoe begin je eraan?

Wie gebukt gaat onder een depressie, heeft vaak geen fut om ook maar iets te doen. Kleine beetjes helpen dan om jezelf in beweging te brengen. Tien minuten bewegen is beter dan niets. Bouw stap voor stap op. Als je niet veel beweging gewend bent, begin dan met trappen lopen in plaats van de lift te nemen. Wacht ook niet op de dag dat de goesting er is, vaak komt die vanzelf na bijvoorbeeld een korte maar deugddoende wandeling. 
 

Hoe houd je het vol?

    • Streef naar kleine succeservaringen 

      Stel uitdagende maar haalbare doelen op. Maak daarbij het onderscheid tussen een waarde en een doel. Een doel is iets concreet, iets wat je wil bereiken en iets wat je op een gegeven moment wil afvinken - vijf kilometer kunnen lopen bijvoorbeeld. Een doel kan je motiveren, maar eens het doel bereikt is, dreigt er een leegte. Je kan je doelen verleggen, maar dat lukt niet eindeloos. Daarom moet het doel passen in wat je op lange termijn waardevol vindt: grenzen verkennen, sociale contacten leggen, een vaardigheid leren, gezond zijn… Blijf nieuwsgierig en hou een open blik. Ben je het lopen beu maar wil je nu wandelen, doe dat dan. 

    • Ga op zoek naar een motiverende omgeving 

      Ben je competitief ingesteld, sluit je dan aan bij een sportclub. Ben je een gezelschapsdier, volg dan groepslessen aan de sportschool. Beweeg je liever in een vertrouwde omgeving, spreek dan met vrienden af om een (paar) keer per week te gaan wandelen. 

    • Maak een afspraak met jezelf

      Bouw vaste beweegmomenten in. Zo maak je er een routine van. Plan desnoods een afspraak met jezelf in je agenda: woensdag om 13u ga ik zwemmen. 

    • Bekijk het holistisch

      Lichaamsbeweging gaat hand in hand met zaken als gezond eten, voldoende ontspannen en geen alcohol of andere stimulerende middelen gebruiken.

    • Profiteer van vitamine G

      De wetenschap weet al langer dat natuur bijdraagt aan een goede gezondheid. Gewoon in het groen zijn, draagt al bij aan een betere fysieke en mentale gezondheid. Wie in een groene omgeving beweegt, slaat dus twee vliegen in één klap. 

        

Bewegen op verwijzing

Het zit bij artsen en patiënten hard ingebakken dat er na een diagnose ook iets moet voorgeschreven worden. In dat opzicht is de “beweging op verwijzing” een stap in de goede richting. Artsen kunnen nu een verwijsbrief meegeven waarmee een patiënt tegen verminderd tarief terechtkan bij een beweegcoach. Die helpt je om jouw beweeggedrag te verbeteren. De coach werkt samen met jou een beweegplan op maat uit met makkelijke manieren om meer te bewegen in het dagelijkse leven. Hij of zij motiveert jou om vol te houden en om je beweegdoelen te halen. Je beweegt niet samen met de coach, zo leer je lichaamsbeweging zelfstandig te plannen.


  

Vind een expert

  • Willy Coosemans

  • Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Karel Pardaens

  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Peter Plessers

  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Marianne Cuyvers

    Sportdiëtist
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Raf Coremans

    Huisarts, Sportarts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut, Trainer
  • Denis Jaeken

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Gert Droessaert

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Filip Noe

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Eva De Mulder

    Podoloog
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Luus Tormans

    Podoloog
  • Maaike Polspoel

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Michel Herssens

    Cardioloog
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Luc Baeyens

    Sportarts, Gynaecoloog
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Bruno Vanhecke
    Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mathias Peeters

    Sportarts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Gezond en Ethisch Sporten

  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • BVBA Samcon

  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Leonie Geukens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Trees Dooms

  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Joris Callens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Erik Van Lierde

  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Peter Wieme

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Vincent Metsers

    Huisarts, Sportarts
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Inge D'eer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Frédéric Van Burm

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Werner Vleugels

    Huisarts, Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Inge Bru

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sofie Decamps

    Sportarts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Charlotte De Jonckheere

    Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Pieter Volcke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Dr Colmonts Wilfried BV

    Wilfried Colmonts

    Sportarts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Carl De Crée

    Sportarts, Endocrinoloog, Bewegingswetenschapper, Trainer, Andere
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Karl Brack

    Gynaecoloog
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Voorzitter

    Inge De Ridder

    Sportdiëtist
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Hamza Laamarti

    Diëtist
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Sara Engels

    Gynaecoloog
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Koen Scheerlinck
    Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Johan Roeykens

  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Leysen Joppe

    Leysen Joppe

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Diëtist en Gedrags- & Mindsetspecialist

    Lieselot Wouters

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Tina Lambrechts

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Dorien Meeusen

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Angelique Veracx

    Angelique Veracx

    Osteopaat
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Annick Viaene

    Annick Viaene

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mitch Malavolta

    Huisarts, Sportarts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Ruth Vanderheyden

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Steven Reyskens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Tom Smolders

    Huisarts
  • Roel Jacobs

    Roel Jacobs

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • An Konings

    Sportarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts

Gerelateerde items

Beleid
Corona en kinderen.png

Laat kinderen zoveel mogelijk normaal sporten

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Nieuws Gezond Sporten Beleid Sportgeneeskunde Gezond Sporten
Sportgeneeskunde
Doping

Cardiovasculaire risico's van prestatie bevorderende middelen en dopinggebruik

Sporter Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Sportpsychologie
29.png

Gedeeld leiderschap in de sport: Waarom en hoe het kan werken

Sportprofessional Artikel Sportpsychologie
Sportpsychologie
Burn out.png

Depressie en burn-out voorkomen als topsporter

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Artikel Gezond Sporten Sportpsychologie Gezond Sporten
Sluiten