Sporten met astma

Sporten met astma

Gezond Sporten is een multidisciplinaire vereniging die zoveel mogelijk (para)medische professionals uit de sportgeneeskunde in de brede zin van het woord wil samenbrengen om gezond sporten in Vlaanderen wetenschappelijk verantwoord te promoten. Wij staan zowel open voor verenigingen als voor sportmedische professionals die zich op individuele basis willen engageren binnen Gezond Sporten.
Sporter Artikel Gezond Sporten

Regelmatig sporten vermindert de kans op obesitas, hart- en vaatziekten, diabetes, kanker en versterkt het afweersysteem. Al deze voordelen gelden ook voor kinderen en volwassenen met astma. Sporten heeft bijkomend het voordeel dat de eerste tekens van een ongecontroleerd astma makkelijker worden herkend en sneller worden aangepakt voor zij die geregeld sporten in vergelijking met astmatici die een volledig sedentair leven leiden. Het is echter belangrijk om de juiste sport te kiezen en je astma correct te laten behandelen om de gezondheidsvoordelen van sport en beweging te ervaren.

Wat is astma?

Astma is een chronische longziekte, die op elke leeftijd kan ontstaan en wordt gekenmerkt door een 'overgevoeligheid' van de onderste luchtwegen voor meerdere prikkels waardoor een tijdelijke vernauwing van de luchtpijptakken ontstaat en er sprake is van een astmacrisis.

De drie factoren die leiden tot deze luchtwegvernauwing zijn:

  1. zwelling aan de binnenzijde van de luchtpijptakken (oedeem)
  2. toename van slijmvorming  in de luchtpijptakken
  3. samentrekken van de gladde spieren omheen de luchtpijptakken (bronchoconstrictie)

Deze factoren verklaren het optreden van klachten zoals: hoestbuien, pijn of ongemak op de borst, kortademigheid, piepende ademhaling tijdens een astmacrisis. Deze klachten kunnen geïsoleerd of samen voorkomen en kunnen erg variëren in ernst en duur. Ze kunnen spontaan of met behulp van medicatie terug verdwijnen. Tussen de crisissen door heeft de astmapatiënt geen klachten.  

Naar schatting lijden wereldwijd 358 miljoen mensen aan astma. In België wordt astma gezien bij ongeveer 1 persoon op 10. Bij kinderen zijn allergieën een belangrijke oorzaak van astmatische klachten. Bij volwassenen ontwikkelt astma zich vaker geleidelijk aan door omgevingsfactoren, zoals rook en luchtvervuiling.

 

 

Hoe wordt astma behandeld?

Een optimale astmabehandeling heeft 2 doelen:

      • Astmacrisissen en symptomen voorkomen
      • Opvangen van een astmacrisis zo nodig.

Astmatherapie wordt op maat van elke patiënt opgesteld. Een goede communicatie tussen arts, patiënt en nauwe omgeving spelen hierin een cruciale rol.
Er bestaan verschillende gradaties van astma: van mild en gemakkelijk te controleren astma, tot ernstig en moeilijk te controleren astma.

Personen met astma kunnen in de meeste gevallen een normaal en actief leven leiden

Een geschreven actieplan, opgesteld door de arts en in samenspraak met de patiënt, helpt de klachten van het astma te herkennen en een gepaste therapie op te starten indien nodig. Het actieplan omschrijft ook wanneer er medische hulp moet worden ingeroepen tijdens een astmacrisis. Omdat dit actieplan op maat van de  patiënt wordt opgesteld en van patiënt tot patiënt kan verschillen, wordt hiervan bewust geen voorbeeld gegeven.

 

Moeten inspanningen/sport vermeden worden?

Neen! In de meeste gevallen worden inspanningen en sporten aangemoedigd bij personen met astma. Een goede controle van het astma laat sporten, zelfs intensief, toe. In de opvolging van astma is het belangrijk na te gaan of inspanningen goed verdragen worden. Dit kan als een 'maatstaf' gebruikt worden om in te schatten of het astma goed onder controle is. Bij onvoldoende controle tijdens het sporten, dient de basisbehandeling te worden aangepast. Dit gebeurt in samenspraak met de arts zodat sporten terug mogelijk wordt. Het tijdelijk stopzetten van een fysieke inspanning is in sommige situaties gerechtvaardigd en zelfs noodzakelijk maar het reflexmatig vermijden van inspanningen omwille van een ongecontroleerd astma moet vermeden worden, omdat dit enkel zorgt voor een progressief slechtere controle van het astma en tevens achteruitgang van de lichamelijke conditie.

 

Waarom kunnen fysieke inspanningen astmaklachten geven?

Het inademen van koude en droge lucht zorgt voor het sneller uitdrogen van de luchtwegen, wat de kans op astmaklachten sterk verhoogt bij kinderen en volwassenen met astma. Koude lucht en droge lucht worden beide als 'prikkels' beschouwd.

Een intensieve inspanning zoals hardlopen zal sneller astmaklachten geven dan een matig of lage intensieve sport zoals wandelen. Een intensieve sportinspanning vergt immers een verhoogde ademarbeid waarbij neusademhaling (= verwarming en bevochtiging van de lucht) niet meer kan gegarandeerd worden. Bij lage intensiteit sporten kan neusademhaling de ingeademde lucht voorverwarmen en bevochtigen. Korte hoog-intensieve inspanningen (<5 minuten) of lange laag-intensieve inspanningen (>15minuten) zijn minder astmatogeen (=veroorzaken minder astmaklachten) dan plotse intensieve inspanningen die langer dan 6 minuten duren.

Sporten ingedeeld

Een goede opwarming ter voorbereiding van een sportinspanning met hoge intensiteit zal de kans op een astmacrisis sterk verminderen. Het opwarmingseffect van het lichaam laat een zekere luchtwegverwijding toe (ook refractaire periode genoemd), wat bij astmatici een belangrijk voordeel kan bieden. Regelmatig sporten zal zorgen voor een betere basisconditie, waardoor hoog intensieve inspanningen beter zullen worden verdragen.

 

Waarop kan je nog letten bij een sportkeuze?

Naast het type sport zoals hierboven beschreven, kan het nuttig zijn andere factoren in acht te nemen:

Onderliggende allergieën

      • Bij een allergie aan paarden is het raadzaam niet voor paardensport te kiezen.
      • Bij een belangrijke pollenallergie zullen buitensporten meer astmaklachten geven dan binnensporten. Sporten in de vroege uurtjes zal dan minder klachten geven dan op een warme namiddag wanneer de pollenconcentratie in de lucht beduidend hoger is.

Reactie op chloorgeur en andere omgevingsfactoren

      • Zwemmen wordt in de meeste gevallen aangeraden bij kinderen en volwassenen met astma. Het is een sport die voor een goede ademhalingscontrole zorgt in een warme en vochtige omgeving. Soms kan de sterke geur van het trichlooramine zorgen voor extra irritatie van de luchtwegen en toch meer astmaklachten geven. Personen die hiervan last ondervinden kunnen best op zoek gaan naar zwembaden met andere methodes van zwembadontsmetting zoals onder andere ionisatie.
      • Intensieve inspanning in een omgeving met luchtverontreiniging zal meer klachten geven. Ook verhoogde ozonconcentraties hebben een meer nadelig effect op sportende mensen met astma dan bij niet astmatici.

Wat met diepzeeduiken? 

De kans op complicaties bij diepzeeduiken is groter bij mensen met astma, omwille van de abnormale luchtverdeling in de longen en de verhoogde kans op een astmacrisis bij het inademen van de droge en koude lucht via de zuurstoffles. Daarom wordt diepzeeduiken het best afgeraden. 
Beneden de leeftijd van 16 jaar is diepzeeduiken in geval van astma verboden.  
Boven de leeftijd van 16 jaar kan in enkele uitzonderlijke gevallen van licht en gecontroleerd astma diepzeeduiken overwogen worden, na advies van een gespecialiseerde arts.  

  

Wanneer niet sporten?

      • Tijdens een astmacrisis dient sporten vermeden te worden, om herval van de klachten en een verergering van de astmacrisis tegen te gaan.
      • Indien tijdens het sporten een astmacrisis optreedt is het stopzetten van deze activiteit de eerste stap.
      • Bij slecht gecontroleerd astma kan het aangeraden zijn tijdelijk het sporten te staken.

Vind een expert

  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Kristof Mentens

    Kristof Mentens

    Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Lander Dewitte

    Sportarts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Trees Dooms

  • Herlinde Bossaert

    Sportarts
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Kinesitherapeut
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Filip Noe

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Guido De Romagnoli

    Sportarts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Jöry Pauwels

    Osteopaat
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • michel herssens

    Cardioloog
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Justine Stevens

  • Caro De Koninck

    Kinesitherapeut
  • Peter Plessers

  • Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Ann Willemans

    Huisarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Mark D Haese

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Kristine Struyf

    Kristine Struyf

    Trainer
  • Flore Stassen
    Sportwetenschappelijk medewerker

    Flore Stassen

    Bewegingswetenschapper
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Windy Lycke

  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • BV Huisartsenpraktijk De Vaart

    Sportarts
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Joris Callens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Luc Van Landschoot

    Kinesitherapeut
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Peter Wieme

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • De Ridder Inge

    Sportdiëtist
  • jana stevens

    Podoloog
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Michel Creemers

    Huisarts
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Edwig Schatteman

    Sportarts
  • Sam Hendrix

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Carl De Crée

  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Gert Van Deurzen

    Kinesitherapeut
  • Jan Bonte

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Sanne Boonen

    Sportarts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Stijn Delputte

    Sportarts
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Leonie Geukens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bastiaan Verstraete

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Ann Gillis

  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Sylvie Latour

    Sportarts
  • Pascale Berghmans

    Sportdiëtist
  • Cedric Arijs

    Cedric Arijs

    Sportpsycholoog
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Marielle Van Aken

    Sportkinesitherapeut
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Julie Zels

  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts
  • Lander Vanhee

    Sportarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Johan Roeykens

  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Dirk De Ruyck

    Huisarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wouter Eraly

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Peter Verspeelt

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Roben dedecker

  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Sofie Blondeel
    Algemeen manager

    Sofie Blondeel

  • Henry Carlier

    Sportarts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Dokter Jonas Wilms BV

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Luc Baeyens

    Sportarts
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Ignace Verscheure

    Sportarts
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Nicole Dillemans

    Sportarts
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Micha Van Roeyen

    Kinesitherapeut
  • Karel Pardaens

  • Gino Devriendt

    Sportdiëtist
  • Jempi Wilssens

  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Stijn Bogaerts
    Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wim Van Nieuwenhuyse

    Orthopedisch chirurg
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Marc Hertens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • BVBA Samcon

  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Sandra Lievrouw
    Projectmanager Letselpreventie

    Sandra Lievrouw

    Kinesitherapeut
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • An Konings

    Sportarts
  • Willy Platteeuw

    Sportarts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Bruno D'Hulster

  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Denis Jaeken

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Joris De Win

    Sportarts
  • Etienne Van der Auwera

    Sportarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Charlotte Goemaere

    Sportarts
  • Mark Van Dijk

    Orthopedisch chirurg
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Pieter Volcke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Andreas Goddeeris

    Sportarts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Verhaegen Stijn

    Sportarts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Joost Staelens

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jean-Paul Souffriau

    Tandarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Natasja Keereman

    Natasja Keereman

    Sportarts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Leo Groenweghe

    Sportarts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Jan Bertels

    Bewegingswetenschapper
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Tom Teulingkx

    Sportarts
  • Jozef Vermylen

    Cardioloog
  • Marc Schiltz

  • Fabienne Van De Steene

    Sportkinesitherapeut
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Emmy Mornie

    Kinesitherapeut
  • Servaas Binge

    Sportarts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Gezond Sporten Vlaanderen

  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Erik Van Lierde

  • Noegroho Handojo

    Radioloog
  • Willy Coosemans

  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Stefan Mattheeuws

    Orthopedisch chirurg
  • Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Steven Reyskens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts

Gerelateerde items

Beleid
Corona en kinderen.png

Laat kinderen zoveel mogelijk normaal sporten

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Nieuws Beleid Sportgeneeskunde Gezond Sporten
Blessurepreventie
brace of tape .png

Sporten met een brace of een tape?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
Weerstandsband.png

Weerstandsbanden: waarvoor dienen ze?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Gezond Sporten
Vaak voorkomende misvattingen over vrouwelijke sporters.png

Vaak voorkomende misvattingen over vrouwelijke sporters

Sporter Artikel Gezond Sporten
Sluiten