Sportblessures bij kinderen in de prepuberteit fase

Sportblessures bij kinderen in de prepuberteit fase

Prof. Dr. Stijn Bogaerts is als staflid verbonden aan de dienst fysische geneeskunde en revalidatie van UZ Leuven. Hij is werkzaam te Pellenberg alsook op het Sportmedisch Adviescentrum (SMAC) op de campus van de faculteit bewegings- en revalidatiewetenschappen. Als sportarts verzorgt hij op het SMAC onder andere de medische begeleiding van verschillende topsportscholen (voetbal, volleybal, …) en is hij betrokken als team-arts bij volleybal-team Asterix Avo. In de zomercampagnes begeleidt hij onder andere nationale volleybal-ploegen Yellow Tigers en Red Dragons. Dit klinische werk combineert hij met wetenschappelijk onderzoek naar diagnostiek en behandeling van spier- en peesletsels, alsook revalidatie van courante sportblessures.
Sporter Artikel Blessurepreventie Blessurepreventie

De prepuberteit fase is van toepassing op kinderen voor de start van de groeiversnelling. Gemiddeld gezien zijn dit kinderen jonger dan 12 jaar.
Sportblessures in de prepuberteitsfase zijn veelal aspecifiek en kunnen acuut ontstaan of een gevolg zijn van overbelasting. Indien een blessure plaats vindt, dan is deze meestal ter hoogte van het beenderstelsel. Letsels ter hoogte van de ligamenten en spieren zijn eerder zeldzaam, net als blessures ter hoogte van de wervelkolom en het hoofd.

Een kind beschouwen als een kleine volwassene is geen goed idee. Kinderen hebben zeer eigen fysiologische kenmerken, afhankelijk van de leeftijd. Vooral op niveau van het bot/kraakbeen komt dit duidelijk tot uiting. Dit beïnvloedt dan ook het risico op bepaalde blessures, zeker gezien het bot sneller groeit dan de omgevende weke delen.

Kinderen beschikken over

    • Dikker gewrichtskraakbeen en beenvlies
    • Epifyse: kwetsbaar voor schuifkrachten
    • Apofyse: kraakbeenplaat voor pees-aanhechting
    • Meer elastisch bot

Sportblessures bij kinderen

Aandachtspunten als trainer/ouder

Kinderen hebben een andere manier van pijn beleven dan volwassenen. Dit maakt het vaak moeilijker om in te schatten hoe ernstig een bepaald probleem is. De ouder zal dit vaak nog beter kunnen inschatten dan de trainer of arts, omdat hij/zij het kind beter kent. Enkele objectiveerbare aspecten als trainer kunnen bijvoorbeeld manken of een verandering in de intensiteit van spel-deelname zijn. Dit kan aanleiding geven tot verder navragen bij het kind. Hierbij kan een éénmalige bevraging via een pijnschaal soms weinig info opleveren, gezien een kind deze schalen soms relatief moeilijk kunnen inschatten. Een wekelijkse herhaling bij aanhoudende problemen kan dan soms wel een trend duiden, in de goede of minder goede richting.

Rode vlaggen

Bij kinderen, net als bij volwassenen, zijn er enkele medische tekens waar zeker rekening mee moet gehouden worden.

    • Zwelling van een gewricht = stop en verwijzing naar arts.
    • Rugpijn bij kinderen = steeds te onderzoeken, in tegenstelling tot volwassenen is rugpijn bij kinderen eerder weinig voorkomend.
    • Nachtelijke pijn = verdacht.
    • Pijn die onevenredig is met de intensiteit van inspanning
    • Accumulatie van pijn over verloop van dagen/weken.

Acte letsels 

Breuk ter hoogte van de metafyse

  • Wat?
    Door de aanwezigheid van een dikkere periostale laag (beenvlies) en meer elastisch bot, zullen de beenderen van kinderen eerder buigen dan breken. De klassieke benaming voor dit soort letsel is een “groenhoutfractuur”.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal na het trauma meestal van forse pijn klagen die vrij duidelijk af te lijnen is tot het bot of de botrand, vrij klassiek de onderarm. Dit dient steeds verder onderzocht te worden.

Fractuur metafyse   RX fractuur metafyse


Breuk ter hoogte van de epifyse

  • Wat?
    Dit soort letsels wordt een Salter-Harris type fractuur genoemd. Dit is een botbreuk die de groeischijf betreft. Gezien de betrokkenheid van de groeischijf, kan dit soort letsels, indien niet correct behandeld, blijvende groeistoornissen veroorzaken. Belangrijk om te weten is dat zelfs een negatieve radiografie niet 100% een fractuur uitsluit.
  • Hoe herkennen?
    Bij een duidelijk rotatie- of impacttrauma met hevige pijn op het bot e functieverlies, kan best toch uitgegaan worden van een Salter-Harris fractuur. Deze letsels komen vaak aan de enkel voor.

Fractuur epifyse

 

Meest voorkomende overbelastingsletsels

Ziekte van Panner

  • Wat?
    Dit is een goedaardige aandoening waarbij er een overbelasting is in de ganse epifyse van de elleboog. Het belangrijkste onderscheid dient gemaakt te worden met een osteochondritis dissecans (zie lager), die klassiek eerder bij adolescenten voorkomt. De ziekte van Panner evolueert echter vaak gunstig met wat relatieve rust en vereist zelden meer specifieke therapie.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal klagen van pijn en stijfheid in de elleboog-regio.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Vooral impact-belasting dient tijdelijk gereduceerd te worden, zoals bijvoorbeeld handenstand bij gymnastiek.

Ziekte van Kohler

  • Wat?
    Dit letsel wordt gezien bij jonge kinderen, soms zelfs al vanaf 2 jaar oud, waarbij er een overbelasting is in het os naviculare (bot aan de binnenzijde van de voetboog).
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal meestal klagen over een vage pijn aan de binnenzijde van de voet.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Dit wordt best verder nagekeken door een specialist om de correcte therapie in te stellen.

Ziekte van Perthes

  • Wat?
    Dit is een aandoening van de heupkop waarbij door een slechte doorbloeding een tijdelijke necrose (afsterven) ontstaat. Gezien het risico op vervroegde artrose indien niet correct behandeld, moet dit zeer grondig nagekeken worden.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal vaak eerder over een doffe pijn in de liesregio klagen, maar het valt soms wel op dat er een mankend gangpatroon is.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    De therapie hangt af van de gradatie van de diagnose en leeftijd van het kind.

Ziekte van Sever

  • Wat?
    Door een overmatige tractie op de groeischijf (apofyse) van de hiel ontstaat deze problematiek vooral in een periode van snelle groei. Samen met Osgood-Schlatter is dit één van de meest frequente problemen bij sportende kinderen. Deze aandoening is echter goedaardig en zal, mits wat aanpassing van activiteitenniveau, vaak zonder specifieke therapie voorbijgaan.
  • Hoe herkennen?
    Het kind klaagt gewoonlijk over pijn en gevoeligheid aan de achterkant of onderkant van de hiel bij het lopen, en de hiel doet pijn als hij aangeraakt wordt.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Vooral spring- en loop-activiteiten dienen soms wat teruggeschroefd te worden qua intensiteit. Een klein inlegzooltje kan symptomatisch wat verbetering geven.

Vind een expert

  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Karl Brack

    Gynaecoloog
  • Voorzitter

    Inge De Ridder

    Sportdiëtist
  • Pieter Volcke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts, Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Vincent Metsers

    Huisarts, Sportarts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Frédéric Van Burm

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • BVBA Samcon

  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut, Trainer
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Annick Viaene

    Annick Viaene

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Mitch Malavolta

    Huisarts, Sportarts
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Raf Coremans

    Huisarts, Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Peter Plessers

  • Hamza Laamarti

    Diëtist
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Sara Engels

    Gynaecoloog
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Tom Smolders

    Huisarts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Charlotte De Jonckheere

    Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Johan Roeykens

  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Willy Coosemans

  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Gezond en Ethisch Sporten

  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Michel Herssens

    Cardioloog
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Angelique Veracx

    Angelique Veracx

    Osteopaat
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Steven Reyskens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Peter Wieme

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Koen Scheerlinck
    Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Filip Noe

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Denis Jaeken

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Leysen Joppe

    Leysen Joppe

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Mathias Peeters

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Dorien Meeusen

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Tina Lambrechts

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Ruth Vanderheyden

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Eva De Mulder

    Podoloog
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Leonie Geukens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Dr Colmonts Wilfried BV

    Wilfried Colmonts

    Sportarts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Bruno Vanhecke
    Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Karel Pardaens

  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Diëtist en Gedrags- & Mindsetspecialist

    Lieselot Wouters

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Luc Baeyens

    Sportarts, Gynaecoloog
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • An Konings

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Trees Dooms

  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Joris Callens

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Roel Jacobs

    Roel Jacobs

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Gert Droessaert

    Kinesitherapeut, Sportkinesitherapeut
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Marianne Cuyvers

    Sportdiëtist
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Sofie Decamps

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Luus Tormans

    Podoloog
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Maaike Polspoel

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Carl De Crée

    Sportarts, Endocrinoloog, Bewegingswetenschapper, Trainer, Andere
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Inge Bru

    Sportarts, Fysisch arts / Revalidatie arts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts

Gerelateerde items

Sportgeneeskunde
Doping

Cardiovasculaire risico's van prestatie bevorderende middelen en dopinggebruik

Sporter Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Training
Apneu

Apneutraining: Acute en chronische effecten op inspanningstolerantie

Sporter Artikel Training Training
Blessurepreventie
enkelverzwikking

Veel voorkomende sportblessures: een enkeldistorsie

Sporter Artikel Factsheet Video Blessurepreventie Training Gezond Sporten Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
brace of tape .png

Sporten met een brace of een tape?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Sluiten