Sportblessures bij kinderen in de prepuberteit fase

Sportblessures bij kinderen in de prepuberteit fase

Prof. Dr. Stijn Bogaerts is als staflid verbonden aan de dienst fysische geneeskunde en revalidatie van UZ Leuven. Hij is werkzaam te Pellenberg alsook op het Sportmedisch Adviescentrum (SMAC) op de campus van de faculteit bewegings- en revalidatiewetenschappen. Als sportarts verzorgt hij op het SMAC onder andere de medische begeleiding van verschillende topsportscholen (voetbal, volleybal, …) en is hij betrokken als team-arts bij volleybal-team Asterix Avo. In de zomercampagnes begeleidt hij onder andere nationale volleybal-ploegen Yellow Tigers en Red Dragons. Dit klinische werk combineert hij met wetenschappelijk onderzoek naar diagnostiek en behandeling van spier- en peesletsels, alsook revalidatie van courante sportblessures.
Sporter Artikel Blessurepreventie

De prepuberteit fase is van toepassing op kinderen voor de start van de groeiversnelling. Gemiddeld gezien zijn dit kinderen jonger dan 12 jaar.
Sportblessures in de prepuberteitsfase zijn veelal aspecifiek en kunnen acuut ontstaan of een gevolg zijn van overbelasting. Indien een blessure plaats vindt, dan is deze meestal ter hoogte van het beenderstelsel. Letsels ter hoogte van de ligamenten en spieren zijn eerder zeldzaam, net als blessures ter hoogte van de wervelkolom en het hoofd.

Een kind beschouwen als een kleine volwassene is geen goed idee. Kinderen hebben zeer eigen fysiologische kenmerken, afhankelijk van de leeftijd. Vooral op niveau van het bot/kraakbeen komt dit duidelijk tot uiting. Dit beïnvloedt dan ook het risico op bepaalde blessures, zeker gezien het bot sneller groeit dan de omgevende weke delen.

Kinderen beschikken over

    • Dikker gewrichtskraakbeen en beenvlies
    • Epifyse: kwetsbaar voor schuifkrachten
    • Apofyse: kraakbeenplaat voor pees-aanhechting
    • Meer elastisch bot

Sportblessures bij kinderen

Aandachtspunten als trainer/ouder

Kinderen hebben een andere manier van pijn beleven dan volwassenen. Dit maakt het vaak moeilijker om in te schatten hoe ernstig een bepaald probleem is. De ouder zal dit vaak nog beter kunnen inschatten dan de trainer of arts, omdat hij/zij het kind beter kent. Enkele objectiveerbare aspecten als trainer kunnen bijvoorbeeld manken of een verandering in de intensiteit van spel-deelname zijn. Dit kan aanleiding geven tot verder navragen bij het kind. Hierbij kan een éénmalige bevraging via een pijnschaal soms weinig info opleveren, gezien een kind deze schalen soms relatief moeilijk kunnen inschatten. Een wekelijkse herhaling bij aanhoudende problemen kan dan soms wel een trend duiden, in de goede of minder goede richting.

Rode vlaggen

Bij kinderen, net als bij volwassenen, zijn er enkele medische tekens waar zeker rekening mee moet gehouden worden.

    • Zwelling van een gewricht = stop en verwijzing naar arts.
    • Rugpijn bij kinderen = steeds te onderzoeken, in tegenstelling tot volwassenen is rugpijn bij kinderen eerder weinig voorkomend.
    • Nachtelijke pijn = verdacht.
    • Pijn die onevenredig is met de intensiteit van inspanning
    • Accumulatie van pijn over verloop van dagen/weken.

Acte letsels 

Breuk ter hoogte van de metafyse

  • Wat?
    Door de aanwezigheid van een dikkere periostale laag (beenvlies) en meer elastisch bot, zullen de beenderen van kinderen eerder buigen dan breken. De klassieke benaming voor dit soort letsel is een “groenhoutfractuur”.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal na het trauma meestal van forse pijn klagen die vrij duidelijk af te lijnen is tot het bot of de botrand, vrij klassiek de onderarm. Dit dient steeds verder onderzocht te worden.

Fractuur metafyse   RX fractuur metafyse


Breuk ter hoogte van de epifyse

  • Wat?
    Dit soort letsels wordt een Salter-Harris type fractuur genoemd. Dit is een botbreuk die de groeischijf betreft. Gezien de betrokkenheid van de groeischijf, kan dit soort letsels, indien niet correct behandeld, blijvende groeistoornissen veroorzaken. Belangrijk om te weten is dat zelfs een negatieve radiografie niet 100% een fractuur uitsluit.
  • Hoe herkennen?
    Bij een duidelijk rotatie- of impacttrauma met hevige pijn op het bot e functieverlies, kan best toch uitgegaan worden van een Salter-Harris fractuur. Deze letsels komen vaak aan de enkel voor.

Fractuur epifyse

 

Meest voorkomende overbelastingsletsels

Ziekte van Panner

  • Wat?
    Dit is een goedaardige aandoening waarbij er een overbelasting is in de ganse epifyse van de elleboog. Het belangrijkste onderscheid dient gemaakt te worden met een osteochondritis dissecans (zie lager), die klassiek eerder bij adolescenten voorkomt. De ziekte van Panner evolueert echter vaak gunstig met wat relatieve rust en vereist zelden meer specifieke therapie.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal klagen van pijn en stijfheid in de elleboog-regio.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Vooral impact-belasting dient tijdelijk gereduceerd te worden, zoals bijvoorbeeld handenstand bij gymnastiek.

Ziekte van Kohler

  • Wat?
    Dit letsel wordt gezien bij jonge kinderen, soms zelfs al vanaf 2 jaar oud, waarbij er een overbelasting is in het os naviculare (bot aan de binnenzijde van de voetboog).
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal meestal klagen over een vage pijn aan de binnenzijde van de voet.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Dit wordt best verder nagekeken door een specialist om de correcte therapie in te stellen.

Ziekte van Perthes

  • Wat?
    Dit is een aandoening van de heupkop waarbij door een slechte doorbloeding een tijdelijke necrose (afsterven) ontstaat. Gezien het risico op vervroegde artrose indien niet correct behandeld, moet dit zeer grondig nagekeken worden.
  • Hoe herkennen?
    Het kind zal vaak eerder over een doffe pijn in de liesregio klagen, maar het valt soms wel op dat er een mankend gangpatroon is.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    De therapie hangt af van de gradatie van de diagnose en leeftijd van het kind.

Ziekte van Sever

  • Wat?
    Door een overmatige tractie op de groeischijf (apofyse) van de hiel ontstaat deze problematiek vooral in een periode van snelle groei. Samen met Osgood-Schlatter is dit één van de meest frequente problemen bij sportende kinderen. Deze aandoening is echter goedaardig en zal, mits wat aanpassing van activiteitenniveau, vaak zonder specifieke therapie voorbijgaan.
  • Hoe herkennen?
    Het kind klaagt gewoonlijk over pijn en gevoeligheid aan de achterkant of onderkant van de hiel bij het lopen, en de hiel doet pijn als hij aangeraakt wordt.
  • Hoe behandelen of voorkomen?
    Vooral spring- en loop-activiteiten dienen soms wat teruggeschroefd te worden qua intensiteit. Een klein inlegzooltje kan symptomatisch wat verbetering geven.

Vind een expert

  • Sandra Lievrouw
    Projectmanager Letselpreventie

    Sandra Lievrouw

    Kinesitherapeut
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Trees Dooms

  • Mathieu Maroy

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Steven Reyskens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Lander Vanhee

    Sportarts
  • Fabienne Van De Steene

    Sportkinesitherapeut
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Leo Groenweghe

    Sportarts
  • Gert Van Deurzen

    Kinesitherapeut
  • Jean-Paul Souffriau

    Tandarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Wim Van Nieuwenhuyse

    Orthopedisch chirurg
  • Tom Teulingkx

    Sportarts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • michel herssens

    Cardioloog
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Dominique Devriese

    Kinesitherapeut
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Charlotte Goemaere

    Sportarts
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Peter Verspeelt

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Elke Van den Steen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Noegroho Handojo

    Radioloog
  • Filip Noe

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Verhaegen Stijn

    Sportarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Michel Creemers

    Huisarts
  • Jöry Pauwels

    Osteopaat
  • Johan Roeykens

  • Ingrid Dekelver

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • jana stevens

    Podoloog
  • Jozef Vermylen

    Cardioloog
  • Julie Zels

  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Luc Van Landschoot

    Kinesitherapeut
  • Ann Willemans

    Huisarts
  • Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Jempi Wilssens

  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Marc Hertens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Joost Staelens

    Sportarts
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Sanne Boonen

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Luc Baeyens

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Leonie Geukens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Roben dedecker

  • Joris Callens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Etienne Van der Auwera

    Sportarts
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Caro De Koninck

    Kinesitherapeut
  • Mark D Haese

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • An Konings

    Sportarts
  • Jan Bonte

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Herlinde Bossaert

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Natasja Keereman

    Natasja Keereman

    Sportarts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Andreas Goddeeris

    Sportarts
  • Sylvie Latour

    Sportarts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Gezond Sporten Vlaanderen

  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Karel Pardaens

  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Lander Dewitte

    Sportarts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Joris De Win

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Ignace Verscheure

    Sportarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Windy Lycke

  • Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • De Ridder Inge

    Sportdiëtist
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Stijn Bogaerts
    Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Marielle Van Aken

    Sportkinesitherapeut
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Justine Stevens

  • BVBA Samcon

  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Stefan Mattheeuws

    Orthopedisch chirurg
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • BV Huisartsenpraktijk De Vaart

    Sportarts
  • Jan Bertels

    Bewegingswetenschapper
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Sofie Blondeel
    Algemeen manager

    Sofie Blondeel

  • Denis Jaeken

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ann Gillis

  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Dokter Jonas Wilms BV

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Gino Devriendt

    Sportdiëtist
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Peter Plessers

  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Peter Wieme

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Servaas Binge

    Sportarts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Mark Van Dijk

    Orthopedisch chirurg
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Micha Van Roeyen

    Kinesitherapeut
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Sam Hendrix

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Willy Coosemans

  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Pascale Berghmans

    Sportdiëtist
  • Nicole Dillemans

    Sportarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Bruno D'Hulster

  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Dirk De Ruyck

    Huisarts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Bastiaan Verstraete

    Sportarts
  • Kristine Struyf

    Kristine Struyf

    Trainer
  • Willy Platteeuw

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Kristof Mentens

    Kristof Mentens

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Stijn Delputte

    Sportarts
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Carl De Crée

  • Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Guido De Romagnoli

    Sportarts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Flore Stassen
    Sportwetenschappelijk medewerker

    Flore Stassen

    Bewegingswetenschapper
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Wouter Eraly

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Edwig Schatteman

    Sportarts
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Cedric Arijs

    Cedric Arijs

    Sportpsycholoog
  • Pieter Volcke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Emmy Mornie

    Kinesitherapeut

Gerelateerde items

Blessurepreventie
brace of tape .png

Sporten met een brace of een tape?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
Weerstandsband.png

Weerstandsbanden: waarvoor dienen ze?

Sporter Artikel Blessurepreventie Training Gezond Sporten
Blessurepreventie
GF2Snow Week 6.png

Get Fit 2 Snow - Week 6

Sporter Artikel Snowboarden Skiën Blessurepreventie Training
Blessurepreventie
GF2Snow Week 5.png

Get Fit 2 Snow - Week 5

Sporter Artikel Snowboarden Skiën Blessurepreventie Training
Sluiten