Hartstilstand in de sport

Hartstilstand in de sport

Gezond Sporten is een multidisciplinaire vereniging die zoveel mogelijk (para)medische professionals uit de sportgeneeskunde in de brede zin van het woord wil samenbrengen om gezond sporten in Vlaanderen wetenschappelijk verantwoord te promoten. Wij staan zowel open voor verenigingen als voor sportmedische professionals die zich op individuele basis willen engageren binnen Gezond Sporten.
Sporter Artikel Sportgeneeskunde

Er gaat haast geen maand voorbij of ergens is weer een sporter aan een hartprobleem bezweken. De gevallen die de media halen, betreffen meestal jonge sporters. Het gebeurt in ons land minstens dertig keer per jaar. Dat zijn elk jaar dertig jonge levens die worden verwoest, telkens een onmetelijk drama voor nog veel meer nabestaanden. 

Het fenomeen verbijstert daardoor ook de hele publieke opinie en zet mensen op het verkeerde been. Ze krijgen immers de indruk dat sporten in plaats van gezond levensgevaarlijk kan zijn. Want wie niet sport, kan ook niet doodvallen door te sporten.

Dat je door te weinig beweging in vergelijking met sporters een veel groter risico loopt om vroegtijdig aan iets anders te sterven, is óók waar. Maar leg dat maar eens uit aan nabestaanden die een sporter hebben verloren aan een verborgen hartkwaal die mogelijk had kunnen worden opgespoord en behandeld.

Hartafwijkingen zijn de belangrijkste vorm van aangeboren aandoeningen. Iets minder dan 1 procent van alle baby’s wordt ermee geboren. Die afwijkingen zijn lang niet altijd gevaarlijk, maar je bent er toch maar beter van op de hoogte.

 

Wat zijn de afwijkingen?

In de meeste gevallen van plotse hartstilstand bij jonge sporters blijkt achteraf dat ze al een hartprobleem hadden waarvan niemand op de hoogte was. Vaak is dat een aangeboren afwijking, een hartritmestoornis bijvoorbeeld, zoals het lange QT-, het Brugada- of het Wolf-Parkinson- White-syndroom (WPW).

Ook hypertrofische cardiomyopathie (HCM) komt vaak voor. Bij die aandoening is een deel van de hartspier, het schot tussen de hartkamers meestal, verdikt. Één op de tweehonderd mensen heeft aanleg voor HCM, veel meer dan vroeger werd aangenomen. Plotse hartdood door HCM zie je vaak in start-stopsporten als voetbal en basketbal, en zelden in uithoudingssporten.

Ook de ziekte van Marfan, hartklepproblemen en aangeboren afwijkingen van de kransslagaders kunnen in de sport aan de basis liggen van hartdood. Voorts heb je niet-aangeboren oorzaken die soms onopgemerkt blijven, zoals myocarditis, een (meestal virale) ontsteking van de hartspier.

 

Is het de schuld van sporten?

Als sporters een hartstilstand krijgen, dan is er meestal een onderliggend hartprobleem en was sport alleen de uitlokkende factor. Het slachtoffer had net zo goed kunnen instorten door naar de bus of een trap op te rennen.

Het kan niet genoeg worden benadrukt dat sport vooral hartziekten voorkomt en op die manier al ontelbare mensen heeft behoed voor hartproblemen. Toch kan ook het sporten zelf een nadelige invloed op het hart hebben. ‘Zo kunnen de veranderingen die optreden in een sporthart, bijdragen tot een verhoogd risico op ritmestoornissen. Bovendien lokken de omstandigheden tijdens het sporten of kort erna, wanneer het lichaam van de inspanning herstelt, soms ritmestoornissen uit’, zegt prof. dr. Hein Heidbuchel, diensthoofd cardiologie van het UZA.

 

Zijn er alarmsignalen?

Sporters die een hartstilstand overleefd hebben, melden vaak dat ze tijdens het sporten al voortekenen hadden, zoals hartkloppingen, pijn op de borst of duizeligheid. Heb je tijdens het sporten ooit een van die symptomen gehad, neem dan zeker contact op met je huisarts!

 

Wat kun je als sporter of als sportouder zelf doen?

Wat je sowieso kunt doen, is de vragenlijst op sportkeuring.be invullen. Als daaruit blijkt dat een sportmedisch onderzoek nodig en raadzaam is, dan krijg je op het juiste moment een hartonderzoek met een hartfilmpje. Aan de hand van zo’n rust-ecg kan de arts 85 procent van alle verborgen hartproblemen opsporen. De vereniging van Sport- en Keuringsartsen (SKA) adviseert een hartfilmpje voor alle sporttieners vanaf veertien jaar. Vóór die leeftijd komen hartstilstanden in de sport heel zelden voor. Bovendien valt het onvolgroeide hart van een jonger kind moeilijk met een rust-ecg te beoordelen.

 

Hartschudding

Een speciaal geval van hartstilstand in de sport is commotio cordis, letterlijk vertaald: hartschudding. Daarbij ontstaat een levensgevaarlijke ritmestoornis als gevolg van een harde klap op het hart, bijvoorbeeld van een basketbal. Als die smak op het verkeerde moment tijdens de hartslagcyclus plaatsvindt, dan bestaat het risico dat de hartkamers op hol slaan en de bloedsomloop stilvalt.

Het verschijnsel treft vooral jongens en jonge mannen die een sport beoefenen waarin klappen op de borstkas voorkomen, door een trap, slag of een harde bal. Commotio cordis is zeldzaam: in de Verenigde Staten, waar zestig keer meer mensen wonen dan in Vlaanderen, werden in zestien jaar tijd 170 gevallen gemeld, bijna allemaal jonge, mannelijke sporters zonder bekende hartproblemen.

Vind een expert

  • Pieter Volcke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Steven Reyskens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Joris Callens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Ruth Vanderheyden

    Ruth Vanderheyden

    Diëtist, Sportdiëtist
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Mathias Peeters

    Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • jana stevens

    Podoloog
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Anesthesist

    Frederic Brillouet

  • Etienne Van der Auwera

    Sportarts
  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Vincent Metsers

    Sportarts
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Huisarts

    Luc De Pelecijn

    Huisarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Peter Verspeelt

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Kristof Mentens

    Kristof Mentens

    Sportarts
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Gert Van Deurzen

    Kinesitherapeut
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • BVBA Samcon

  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts
  • Neurochirurg

    Bart Depreitere

  • Peter Plessers

  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Luc Baeyens

    Sportarts
  • An Konings

    Sportarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Mark Van Dijk

    Orthopedisch chirurg
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Gezond Sporten Vlaanderen

  • Denis Jaeken

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Marc Schiltz

  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts
  • Filip Noe

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Windy Lycke

  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Jan Bertels

    Bewegingswetenschapper
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Peter Wieme

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Gino Devriendt

    Sportdiëtist
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Herlinde Bossaert

    Sportarts
  • Michel Creemers

    Huisarts
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Kristine Struyf

    Kristine Struyf

    Trainer
  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Ann Willemans

    Huisarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Osteopaat

    Jöry Pauwels

    Osteopaat
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Sportpsycholoog

    Inez Swinnen

    Sportpsycholoog
  • Sam Hendrix

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Lize Vaes

    Lize Vaes

    Huisarts, Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Andreas Goddeeris

    Sportarts
  • Arts specialist in opleiding

    Simon Horckmans

  • Jan Bonte

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Osteopaat

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Charlotte Goemaere

    Sportarts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Flore Stassen
    Sportwetenschappelijk medewerker

    Flore Stassen

    Bewegingswetenschapper
  • Dirk De Ruyck

    Huisarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Wouter Peters

    Huisarts, Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Frédéric Van Burm

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Johan Roeykens

  • Dokter Jonas Wilms BV

    Sportarts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Jean-Paul Souffriau

    Tandarts
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Trees Dooms

  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Jozef Vermylen

    Cardioloog
  • Willy Platteeuw

    Sportarts
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Charlotte Hoeman

    Diëtist
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Wim Van Nieuwenhuyse

    Orthopedisch chirurg
  • Charlotte De Jonckheere

    Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Ann Gillis

  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Willy Coosemans

  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts, Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Jempi Wilssens

  • Huisarts, Sportarts

    Sergei Barsegian

    Sportarts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Lander Vanhee

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ignace Verscheure

    Sportarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Fabienne Van De Steene

    Sportkinesitherapeut
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Sofie Blondeel
    Algemeen manager

    Sofie Blondeel

  • Jan Leire

    Sportarts
  • Karel Pardaens

  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • michel herssens

    Cardioloog
  • Luus Tormans

    Podoloog
  • Verhaegen Stijn

    Sportarts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Stijn Delputte

    Sportarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Joost Staelens

    Sportarts
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Carl De Crée

  • BV Huisartsenpraktijk De Vaart

    Sportarts
  • Leo Groenweghe

    Sportarts
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Luc Van Landschoot

    Kinesitherapeut
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Bruno D'Hulster

  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Caro De Koninck

    Kinesitherapeut
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Leonie Geukens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Voorzitter

    De Ridder Inge

    Sportdiëtist
  • Sandra Lievrouw
    Projectmanager blessurepreventie

    Sandra Lievrouw

    Kinesitherapeut
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Stijn Bogaerts
    Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Noegroho Handojo

    Radioloog
  • Pascale Berghmans

    Sportdiëtist
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Tom Teulingkx

    Sportarts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Urgentie- en sportarts

    Sander Bomans

    Sportarts
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Jitse Maes

    Jitse Maes

    Huisarts, Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Micha Van Roeyen

    Kinesitherapeut
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Jens Demanet

    Sportarts

Gerelateerde items

Sportgeneeskunde
Doping

Cardiovasculaire risico's van prestatie bevorderende middelen en dopinggebruik

Sporter Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Beleid
Corona en kinderen.png

Laat kinderen zoveel mogelijk normaal sporten

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Nieuws Gezond Sporten Beleid Sportgeneeskunde Gezond Sporten
Sportgeneeskunde
ACL rupture.jpg

Voorste kruisbandruptuur: opereren of niet?

Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Sportgeneeskunde
Mentale vermoeidheid

Mentale vermoeidheid en sport-specifieke psychomotorische prestatie: een systematische review

Sportprofessional Artikel Voetbal Badminton Sportgeneeskunde
Sluiten