Hartstilstand in de sport

Hartstilstand in de sport

Gezond Sporten is een multidisciplinaire vereniging die zoveel mogelijk (para)medische professionals uit de sportgeneeskunde in de brede zin van het woord wil samenbrengen om gezond sporten in Vlaanderen wetenschappelijk verantwoord te promoten. Wij staan zowel open voor verenigingen als voor sportmedische professionals die zich op individuele basis willen engageren binnen Gezond Sporten.
Sporter Artikel Sportgeneeskunde

Er gaat haast geen maand voorbij of ergens is weer een sporter aan een hartprobleem bezweken. De gevallen die de media halen, betreffen meestal jonge sporters. Het gebeurt in ons land minstens dertig keer per jaar. Dat zijn elk jaar dertig jonge levens die worden verwoest, telkens een onmetelijk drama voor nog veel meer nabestaanden. 

Het fenomeen verbijstert daardoor ook de hele publieke opinie en zet mensen op het verkeerde been. Ze krijgen immers de indruk dat sporten in plaats van gezond levensgevaarlijk kan zijn. Want wie niet sport, kan ook niet doodvallen door te sporten.

Dat je door te weinig beweging in vergelijking met sporters een veel groter risico loopt om vroegtijdig aan iets anders te sterven, is óók waar. Maar leg dat maar eens uit aan nabestaanden die een sporter hebben verloren aan een verborgen hartkwaal die mogelijk had kunnen worden opgespoord en behandeld.

Hartafwijkingen zijn de belangrijkste vorm van aangeboren aandoeningen. Iets minder dan 1 procent van alle baby’s wordt ermee geboren. Die afwijkingen zijn lang niet altijd gevaarlijk, maar je bent er toch maar beter van op de hoogte.

 

Wat zijn de afwijkingen?

In de meeste gevallen van plotse hartstilstand bij jonge sporters blijkt achteraf dat ze al een hartprobleem hadden waarvan niemand op de hoogte was. Vaak is dat een aangeboren afwijking, een hartritmestoornis bijvoorbeeld, zoals het lange QT-, het Brugada- of het Wolf-Parkinson- White-syndroom (WPW).

Ook hypertrofische cardiomyopathie (HCM) komt vaak voor. Bij die aandoening is een deel van de hartspier, het schot tussen de hartkamers meestal, verdikt. Één op de tweehonderd mensen heeft aanleg voor HCM, veel meer dan vroeger werd aangenomen. Plotse hartdood door HCM zie je vaak in start-stopsporten als voetbal en basketbal, en zelden in uithoudingssporten.

Ook de ziekte van Marfan, hartklepproblemen en aangeboren afwijkingen van de kransslagaders kunnen in de sport aan de basis liggen van hartdood. Voorts heb je niet-aangeboren oorzaken die soms onopgemerkt blijven, zoals myocarditis, een (meestal virale) ontsteking van de hartspier.

 

Is het de schuld van sporten?

Als sporters een hartstilstand krijgen, dan is er meestal een onderliggend hartprobleem en was sport alleen de uitlokkende factor. Het slachtoffer had net zo goed kunnen instorten door naar de bus of een trap op te rennen.

Het kan niet genoeg worden benadrukt dat sport vooral hartziekten voorkomt en op die manier al ontelbare mensen heeft behoed voor hartproblemen. Toch kan ook het sporten zelf een nadelige invloed op het hart hebben. ‘Zo kunnen de veranderingen die optreden in een sporthart, bijdragen tot een verhoogd risico op ritmestoornissen. Bovendien lokken de omstandigheden tijdens het sporten of kort erna, wanneer het lichaam van de inspanning herstelt, soms ritmestoornissen uit’, zegt prof. dr. Hein Heidbuchel, diensthoofd cardiologie van het UZA.

 

Zijn er alarmsignalen?

Sporters die een hartstilstand overleefd hebben, melden vaak dat ze tijdens het sporten al voortekenen hadden, zoals hartkloppingen, pijn op de borst of duizeligheid. Heb je tijdens het sporten ooit een van die symptomen gehad, neem dan zeker contact op met je huisarts!

 

Wat kun je als sporter of als sportouder zelf doen?

Wat je sowieso kunt doen, is de vragenlijst op sportkeuring.be invullen. Als daaruit blijkt dat een sportmedisch onderzoek nodig en raadzaam is, dan krijg je op het juiste moment een hartonderzoek met een hartfilmpje. Aan de hand van zo’n rust-ecg kan de arts 85 procent van alle verborgen hartproblemen opsporen. De vereniging van Sport- en Keuringsartsen (SKA) adviseert een hartfilmpje voor alle sporttieners vanaf veertien jaar. Vóór die leeftijd komen hartstilstanden in de sport heel zelden voor. Bovendien valt het onvolgroeide hart van een jonger kind moeilijk met een rust-ecg te beoordelen.

 

Hartschudding

Een speciaal geval van hartstilstand in de sport is commotio cordis, letterlijk vertaald: hartschudding. Daarbij ontstaat een levensgevaarlijke ritmestoornis als gevolg van een harde klap op het hart, bijvoorbeeld van een basketbal. Als die smak op het verkeerde moment tijdens de hartslagcyclus plaatsvindt, dan bestaat het risico dat de hartkamers op hol slaan en de bloedsomloop stilvalt.

Het verschijnsel treft vooral jongens en jonge mannen die een sport beoefenen waarin klappen op de borstkas voorkomen, door een trap, slag of een harde bal. Commotio cordis is zeldzaam: in de Verenigde Staten, waar zestig keer meer mensen wonen dan in Vlaanderen, werden in zestien jaar tijd 170 gevallen gemeld, bijna allemaal jonge, mannelijke sporters zonder bekende hartproblemen.

Vind een expert

  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Pascale Berghmans

    Sportdiëtist
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Mathieu Maroy

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Osteopaat

    Frédéric Van Burm

    Osteopaat
  • Karel Pardaens

  • Ignace Verscheure

    Sportarts
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Peter Wieme

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Voorzitter

    De Ridder Inge

    Sportdiëtist
  • Nicole Dillemans

    Sportarts
  • Charlotte Goemaere

    Sportarts
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Peter Verspeelt

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ellen Van Puyvelde

    Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Julie Zels

  • Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Sportpsycholoog

    Inez Swinnen

    Sportpsycholoog
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Bastiaan Verstraete

    Huisarts, Sportarts
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Wim Van Nieuwenhuyse

    Orthopedisch chirurg
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • BVBA Samcon

  • Joost Staelens

    Sportarts
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Pieter Volcke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marielle Van Aken

    Sportkinesitherapeut
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • jana stevens

    Podoloog
  • Andreas Goddeeris

    Sportarts
  • Sara Kempeneers

    Podoloog
  • Mark D Haese

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Flore Stassen
    Sportwetenschappelijk medewerker

    Flore Stassen

    Bewegingswetenschapper
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Wouter Eraly

    Sportarts, Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stefan Mattheeuws

    Orthopedisch chirurg
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Jozef Vermylen

    Cardioloog
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Dokter Jonas Wilms BV

    Sportarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Willy Coosemans

  • Tom Teulingkx

    Sportarts
  • Arts specialist in opleiding

    Simon Horckmans

  • Mark Van Dijk

    Orthopedisch chirurg
  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Marc Hertens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jan Bertels

    Bewegingswetenschapper
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Peter Plessers

  • Jan Bonte

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Charlotte Hoeman

    Diëtist
  • Anesthesist

    Frederic Brillouet

  • Osteopaat

    Jöry Pauwels

    Osteopaat
  • Johan Roeykens

  • Servaas Binge

    Sportarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Urgentie- en sportarts

    Sander Bomans

    Sportarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Sportarts

    Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Huisarts, Sportarts

    Sergei Barsegian

    Sportarts
  • Noegroho Handojo

    Radioloog
  • An Konings

    Sportarts
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Annelies Van Erck

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Luc Van Landschoot

    Kinesitherapeut
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Sam Hendrix

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Sandra Lievrouw
    Projectmanager Letselpreventie

    Sandra Lievrouw

    Kinesitherapeut
  • Edwig Schatteman

    Sportarts
  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Huisarts

    Luc De Pelecijn

    Huisarts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Lander Vanhee

    Sportarts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Etienne Van der Auwera

    Sportarts
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Michel Creemers

    Huisarts
  • Kristine Struyf

    Kristine Struyf

    Trainer
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Trees Dooms

  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Steven Reyskens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Emmy Mornie

    Kinesitherapeut
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Elke Van den Steen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Carl De Crée

  • Kristof Mentens

    Kristof Mentens

    Sportarts
  • Ingrid Dekelver

    Sportarts
  • Sylvie Latour

    Sportarts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Marc Schiltz

  • Stijn Delputte

    Sportarts
  • Neurochirurg

    Bart Depreitere

  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Caro De Koninck

    Kinesitherapeut
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Jempi Wilssens

  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Fabienne Van De Steene

    Sportkinesitherapeut
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Leonie Geukens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Micha Van Roeyen

    Kinesitherapeut
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Karel De Crem

    Sportarts
  • Sportarts

    Joris De Win

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Jean-Paul Souffriau

    Tandarts
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Gezond Sporten Vlaanderen

  • Cedric Arijs
    Psycholoog, Sportpsycholoog

    Cedric Arijs

    Psycholoog, Sportpsycholoog
  • Gert Van Deurzen

    Kinesitherapeut
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ann Gillis

  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Stijn Bogaerts
    Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Sofie Blondeel
    Algemeen manager

    Sofie Blondeel

  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Sjors Pietermans

    Sjors Pietermans

    Huisarts, Sportarts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Roben dedecker

  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Willy Platteeuw

    Sportarts
  • Gino Devriendt

    Sportdiëtist
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Justine Stevens

  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Joris Callens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • michel herssens

    Cardioloog
  • Leo Groenweghe

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt
    Sportarts

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Dirk De Ruyck

    Huisarts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Filip Noe

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Verhaegen Stijn

    Sportarts
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Toon Goossens

    Sportarts
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Windy Lycke

  • Guido De Romagnoli

    Sportarts
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Ann Willemans

    Huisarts
  • Erik Van Lierde

  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Reinout Van Schuylenbergh

    Reinout Van Schuylenbergh

    Bewegingswetenschapper, Trainer
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Lander Dewitte

    Huisarts, Sportarts
  • Denis Jaeken

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Sanne Boonen

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Bruno D'Hulster

  • Willy De Taellenaere

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Luk Buyse
    Huisarts, Sportarts

    Luk Buyse

    Huisarts, Sportarts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Luc Baeyens

    Sportarts
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Herlinde Bossaert

    Sportarts
  • BV Huisartsenpraktijk De Vaart

    Sportarts
  • Dominique Devriese

    Dominique Devriese

    Kinesitherapeut, Osteopaat
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut

Gerelateerde items

Sportgeneeskunde
Doping

Cardiovasculaire risico's van prestatie bevorderende middelen en dopinggebruik

Sporter Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Beleid
Corona en kinderen.png

Laat kinderen zoveel mogelijk normaal sporten

Sporter Sportorganisatie Sportprofessional Nieuws Gezond Sporten Beleid Sportgeneeskunde Gezond Sporten
Sportgeneeskunde
ACL rupture.jpg

Voorste kruisbandruptuur: opereren of niet?

Sportprofessional Artikel Sportgeneeskunde
Sportgeneeskunde
Mentale vermoeidheid

Mentale vermoeidheid en sport-specifieke psychomotorische prestatie: een systematische review

Sportprofessional Artikel Voetbal Badminton Sportgeneeskunde
Sluiten