Het preventieproces van sportletsels en sportongevallen

Thema Gezond Sporten en Sport Vlaanderen

Het preventieproces van sportletsels en sportongevallen

Een duidelijke leidraad voor sportfederaties en sportclubs om werk te maken van het gezond sporten beleid. Hoe kan je aan blessurepreventie doen? Gezond Sporten werkte alvast een leidraad uit! 

STAP 1: GES-MEDEWERKER EN ARTS

 

 
Om aandacht voor gezond en verantwoord sporten structureel te verankeren binnen de werking van een federatie is het belangrijk om een personeelslid hiervoor verantwoordelijk te stellen -  de GES-medewerker – en een (sport)arts te verbinden aan de federatie. Zorg voor een goede omkadering van deze arts en zet op die manier de eerste stap naar een goed werkende sportmedische commissie. Deze groep van mensen kan dan op geregelde tijdstippen meedenken binnen de verschillende stappen van het totale preventieproces.
 

STAP 2: BRENG DE SPORTLETSELS EN ONGEVALLEN IN KAART

Het is belangrijk om kennis te hebben van de veel voorkomende letsels en ongevallen binnen de sporttak. Op die manier kan er ook gepast op ingespeeld worden. Een overzicht kan opgemaakt worden door zowel de eigen letselregistratie als een epidemiologische literatuurstudie. Een combinatie van beide is noodzakelijk aangezien de eigen letselregistratie zich zal beperken tot die letsels vastgesteld door een arts én waarvoor een terugbetaling wordt aangevraagd. Waardoor kleinere letsels, overbelastingsletsels of chronische letsels over het hoofd kunnen gezien worden.
 

 

 

STAP 3: WAT ZIJN DE MECHANISMEN EN RISICOFACTOREN?

Om het optreden van de sportletsels die beschreven werden onder stap 2 te kunnen vermijden, moeten we zicht hebben op wat de mechanismen en risicofactoren zijn voor het optreden van deze sportletsels. Hiervoor zal opnieuw een combinatie moeten gebeuren van het nagaan van de omstandigheden waarin de effectieve letsels binnen het letselregistratiesysteem zich hebben voorgedaan én een literatuurstudie. Waarbij men in eerste instantie op zoek moet gaan naar de meest recente systematische review van de mechanismen en risicofactoren van de voorkomende letsels, idealiter binnen de sporttak. Verschillende sportletsels komen voor in meerdere sporttakken en het mechanisme van optreden is vaak gelijklopend. Het is dus nuttig om ook eens ‘over het muurtje te kijken’, of er literatuur beschikbaar is over een welbepaald blessuremechanisme binnen andere sporttakken.

Het model van Kinney en Wiruth (1976) m.b.t. risicoanalyse kan een hulpmiddel zijn om de risico’s in kaart te brengen en een waarde toe te kennen over de noodzaak/dringendheid van een te nemen maatregel.

 

STAP 4: ONTWIKKELING VAN EEN PRIMAIR SPORTLETSELPREVENTIEPROGRAMMA

Een programma om ervoor te zorgen dat sportletsels niet optreden bestaat uit één of meerdere preventiestrategieën. We onderscheiden de intrinsieke en extrinsieke preventiestrategieën.    
 

    • Intrinsieke preventiestrategieën

Intrinsieke preventiestrategieën spelen in op factoren die gerelateerd zijn aan de fysieke eigenschappen van de atleet. Via deze strategieën wordt getracht om de atleet sterker te maken om tegemoet te kunnen komen aan de eisen van de sport, en wordt zodoende het risico op sportletsels verlaagd. Best wordt via een systematische review van de wetenschappelijke literatuur op zoek gegaan naar primaire sportletselpreventieprogramma’s bestaande uit één of meerdere intrinsieke preventiestrategieën die effectief blijken voor het reduceren van de incidentie van sportletsels.
 
 


  
 

    • Extrinsieke preventiestrategieën

Extrinsieke preventiestrategieën zijn gerelateerd aan zaken zoals materiaal, omgeving, sportspecifieke regelgeving en begeleiding. Bij deze extrinsieke preventiestrategieën ligt de nadruk op het ontlasten van het lichaam of een bepaald lichaamsdeel tijdens de sportactiviteit. In het kader van preventie van zowel acute als overbelastingsletsels, werden verschillende extrinsieke preventiestrategieën reeds besproken in de literatuur. Hieronder volgt een beschrijving van relevante aanbevelingen, op basis van recente systematische literatuurstudies.
 
 

 

 

  


Op basis van recente reviews wordt gesuggereerd dat de combinatie van verschillende elementen verkregen uit bestaande intrinsieke preventieprogramma’s voor sportletsels (bewustmakingsprogramma’s, functionele krachttraining, stretching, opwarming, dynamische stabiliteit van de onderste ledematen, sprong-landingstraining en rompstabilisatietraining) toepasbaar is als een multifactoriële interventie en dat effectieve letselpreventie mogelijk is. Een multifactoriële preventieve interventie heeft bij voorkeur een graduele opbouw, maakt gebruik van geen of enkel eenvoudige materialen en wordt ongeveer 3 maal per week gedurende 15 minuten uitgevoerd.


 
 

STAP 5: DE MANIER VAN AANBRENGEN  

Naast het inhoudelijke van een sportletselpreventieprogramma is ook de manier waarop de interventie bezorgd wordt een belangrijk aspect. Uit de literatuur blijkt namelijk dat talrijke interventies geen reductie in sportletsels teweeg brengen, en dit door een gebrek aan toepassing van de preventiestrategieën. Het spreekt voor zich dat een interventie die niet toegepast wordt ook geen effect zal opleveren. Het is daarom belangrijk om te werken via een gedragsmatige aanpak (Verhagen et al., 2010). Eén van die aanpakken bestaat eruit zowel de sporter als de sportbegeleider autonoom gemotiveerd te maken om de preventiestrategieën toe te passen. Uit verschillende onderzoeken is reeds gebleken dat iemand eerder zal overgaan tot het stellen van een bepaald gedrag indien men autonoom gemotiveerd is (motivatie uit persoonlijke voldoening of omdat het gedrag als leuk gepercipieerd wordt), dan wanneer men gecontroleerd gemotiveerd is (motivatie door externe druk). De zelfdeterminatietheorie (Deci & Ryan, 2000) benadrukt het belang van het inspelen op de basis psychologische noden autonomie, verbondenheid en competentie om iemand autonoom te motiveren tot het stellen van een bepaald gedrag. Bij het aanleveren van een sportletselpreventief programma is het dus belangrijk om oog te hebben voor concrete strategieën die deze basis psychologische noden afdoende voeden.

 

Een basisprogramma met nadruk op intrinsieke factoren en autonome motivatie


Op basis van literatuuronderzoek, en in combinatie met de bevindingen uit de doctoraatsproefschriften van Lennert Goossens en Sien Vercruysse (Vakgroep Bewegings- en Sportwetenschappen UGent 2015; 2016) kan besloten worden dat een primair multifactorieel sportletselpreventieprogramma met de focus op intrinsieke preventiestrategieën en van generieke aard (relevant voor elke sporter), effectief kan leiden tot een reductie in de incidentie van sportletsels. Vertrekkende vanuit deze generieke basis kunnen enkele sportspecifieke accententoegevoegd worden om de brug te kunnen maken naar meer sportspecifieke letstelpreventie. Ook de aanpassing van de strategieën aan de individuele noden van elke sporter is belangrijk. Het basisprogramma kan - afhankelijk van de sportcontext - ook aangevuld worden met sportspecifieke extrinsieke preventiestrategieën. De meer sportspecifieke en meer geïndividualiseerde letselpreventieprogramma’s kunnen verder bouwen op de strategieën uit het basisprogramma.

 

Proces_Preventie

"The basic princiPLUS of sports injury prevention (Goossens & De Clercq, 2015) (gereproduceerd met toestemming uit doctoraatsproefschrift Lennert Goossens, Gent 2015)"

 

Daarenboven dient bij het bezorgen van het programma voldoende aandacht te gaan naar een gedragsmatige aanpak, waarbij beoogd wordt dat de sporter en sportbegeleider de voorgestelde preventiestrategieën ook effectief toepassen.

Samengevat kan dit “basisprogramma” bestaan uit: de intrinsieke preventiestrategieën opwarming, stretching, dynamische stabilisatie van de onderste ledematen, functionele krachttraining, correcte technische uitvoering van onder andere sprong- landingstaken, rompstabilisatietraining en cooling down; afhankelijk van de sportdiscipline en de context een aantal extrinsieke preventiestrategieën; een bewustmaking van de grootte en ernst van het probleem “sportletsels” en het nut van de toepassing van primaire sportletselpreventie; een gedragsmatige benadering die autonome motivatie voor sportletselpreventie tracht te creëren bij zowel sporter als sportbegeleider.

Het project ‘Get Fit 2 Sport is een voorbeeld van een dergelijk multifactorieel  letstelpreventieprogramma met de focus op intrinsieke preventiestrategieën en met aandacht voor een gedragsmatige benadering.

 

STAP 6: IMPLEMENTATIESTRATEGIEËN

De manier waarop de preventieprogramma’s worden voorgesteld en geïmplementeerd in het werkveld zullen mee het succes bepalen. Federaties kunnen hiervoor verschillende stappen ondernemen:

1) via verschillende kanalen de noodzaak en het nut van sportletselpreventie communiceren naar sportbegeleiders, sporters en ouders toe. Dit kan bijvoorbeeld door informatie met betrekking tot de epidemiologie en mechanismen van sportletsels in de betreffende sporttak te delen en uit te leggen waarom deze letsels via preventie kunnen vermeden worden.

2) correcte informatie delen over hoe deze sportletselpreventie kan aangepakt worden (door bijvoorbeeld filmpjes, een brochure, kijkwijzers met oefenstof)

3) er zelf werk van maken om primaire sportletselpreventie aan te pakken (door bijvoorbeeld trainers bij te scholen om oefenstof toe passen in de trainingen).

 

Vooraleer je zaken begint uit te werken is het goed om even na te gaan welke doelgroepen je wil bereiken en hoe je deze personen best benadert. Je kan een onderscheid in aanpak maken voor het bereiken van de clubmanagers, de sportbegeleiders, de sporters en de ouders van sporters.

Naast het uitwerken van een bijscholing voor sportbegeleiders is het ook belangrijk om acties te ondernemen die de visibiliteit en de duurzaamheid van het letselpreventief programma bevorderen. Het is enerzijds belangrijk dat het voldoende zichtbaar is dat er een letselpreventief programma bestaat en dat dit via verschillende kanalen wordt kenbaar gemaakt. Daarnaast kan letselpreventie enkel efficiënt werken indien het blijvend wordt toegepast en een vaste waarde wordt binnen de trainingen in de clubs.

  

STAP 7: EVALUEREN & CONTINUÏTEIT

Het is natuurlijk belangrijk om na te gaan of de gekozen preventieprogramma’s ook effectief het aantal sportletsels doen verminderen. Voor het meten van de effectiviteit zal zowel in het jaar vóór de start van de implementatie van de interventie als tijdens de implementatie een prospectieve meting van sportletselincidentie moeten plaatsvinden. Hiervoor kan men de data van de eigen sportletselregistratie gebruiken.

Daarnaast is het proces preventie van letsels en ongevallen een continue proces waarbij op regelmatige basis moet nagegaan worden of de genomen maatregelen nog steeds effectief zijn en of er geen nieuwe risicofactoren zijn opgedoken.

 



Bronnen: 

  • Nota: Primaire sportletselpreventie bij Vlaamse sporters, met bijzondere aandacht voor jongeren; Goossens L¹, Verrelst R², De Ridder R², Cardon G¹, Cools A², Boone J¹, De Clercq D¹

Vind een expert

  • Guy Vanhees

    Sportarts
  • Toon Cruyt

    Sportarts
  • Jöry Pauwels

    Osteopaat
  • Peter Dieleman

    Sportarts
  • Gert Van Deurzen

    Kinesitherapeut
  • Pieter Volcke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • An Konings

    Sportarts
  • Kris Demanet

    Sportarts
  • Dirk Gyselinck

    Sportarts
  • Peter Wieme

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Pascale Berghmans

    Sportdiëtist
  • Jempi Wilssens

  • Dirk De Ruyck

    Huisarts
  • Julien Ryckeboer

    Kinesitherapeut
  • Georges Gillis

    Sportarts
  • Bert Vankerschaver

    Bert Vankerschaver

    Sportkinesitherapeut
  • Ann Willemans

    Huisarts
  • Mark Van Craenenbroeck

    Kinesitherapeut
  • Gerrit De Loose

    Sportkinesitherapeut
  • Jan Bertels

    Bewegingswetenschapper
  • Jasper Van Criekinge

    Sportarts
  • Dries Dieusaert

    Sportarts
  • Henri Van Herpen

    Kinesitherapeut
  • Peter Germonpre

    Huisarts
  • Bastiaan Verstraete

    Sportarts
  • Herwig Vergucht

    Sportkinesitherapeut
  • Johan Pierret

    Sportarts
  • Jeroen Stappers

    Jeroen Stappers

    Sportarts
  • Lander Vanhee

    Sportarts
  • Inge D'eer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stijn Delputte

    Sportarts
  • Guy De Schutter

    Sportarts
  • Joost Staelens

    Sportarts
  • Myriam Willems

    Kinesitherapeut
  • John Ijzerman

    Sportarts
  • Alain Schutjes

    Sportarts
  • Adelheid Steyaert

    Adelheid Steyaert

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Stijn Bogaerts
    Ondervoorzitter

    Stijn Bogaerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Mark D Haese

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Michael Nicasi

    Michael Nicasi

    Trainer
  • Maarten Cox

    Sportarts
  • Kris Claes

    Kinesitherapeut
  • Johan Matthijs

    Huisarts
  • Annelies Van Erck

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Ellen Van Puyvelde

    Sportarts
  • Patrick Detemmerman

    Huisarts
  • Ben Corteville

    Cardioloog
  • Michel Wynsberghe

    Kinesitherapeut
  • Wouter Eraly

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bram Debaene

    Sportarts
  • Jago Van Soom

    Jago Van Soom

    Sportarts
  • Justine Stevens

  • Jolien Vanendert

    Sportdiëtist
  • BVBA Samcon

  • Dirk Van de Velde

    Sportarts
  • Sofie Blondeel
    Algemeen manager

    Sofie Blondeel

  • Peter Verspeelt

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Natasja Keereman

    Natasja Keereman

    Sportarts
  • Rik De Kinderen

    Sportarts
  • Johan Haegeman

    Sportarts
  • Ria Vanderstraeten

    Ria Vanderstraeten

    Sportdiëtist
  • Sam Hendrix

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Alain Van Noorbeeck

    Sportarts
  • Leonie Geukens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Joris Callens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Kathleen De Smet

    Kinesitherapeut
  • Sophie Lambrecht

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Peter Plessers

  • Dana Neirinck

    Podoloog
  • Renaat Huysmans

    Sportarts
  • Trees Dooms

  • Ludovic Onkelinx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Karel Pardaens

  • Bart Vandewynckele

    Sportarts
  • Antoine Lutin

    Antoine Lutin

    Kinesitherapeut
  • Dirk Van Genechten

    Sportarts
  • Machteld Royackers

    Huisarts
  • Marco Guidi

    Sportarts
  • Kevin Robson

    Trainer
  • Hugo Debouvere

    Huisarts
  • Stefan Smits

    Sportarts
  • Liesbeth Stulens

    Huisarts
  • Jan Vercammen

    Cardioloog
  • Dieter De Clercq

    Sportarts
  • Tyrone Devolder

    Huisarts
  • Maarten Couturier

    Sportarts
  • Micha Van Roeyen

    Kinesitherapeut
  • Dominique Devriese

    Kinesitherapeut
  • Gerda Smets

    Sportarts
  • Nathalie Odeur

    Huisarts
  • Verhaegen Stijn

    Sportarts
  • Annelies Harnie

    Sportarts
  • Michel De Bruyne

    Sportarts
  • Ignace Verscheure

    Sportarts
  • Guido Van Hirtum

    Sportarts
  • Willy Coosemans

  • Jo Vandersmissen

    Radioloog
  • Thierry Op de Beeck

    Sportarts
  • Pascal Wernaers

    Orthopedisch chirurg
  • Henry Carlier

    Sportarts
  • Guy Vermeiren

    Cardioloog
  • Stefan Hooftman

    Sportarts
  • Gezond Sporten Vlaanderen

  • Sam Vermeire

    Sportarts
  • Emmy Mornie

    Kinesitherapeut
  • Jean-Paul Van der Sypt

    Sportarts
  • Willy De Taellenaere

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Lander Dewitte

    Sportarts
  • Karolien Meersman

    Sportarts
  • Mieke Van Vlaenderen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jan Leire

    Sportarts
  • Marc Bomans

    Kinesitherapeut
  • Eric Vandeputte

    Sportarts
  • Willy Platteeuw

    Sportarts
  • Luc Roland

    Sportarts
  • Jan Boon

    Huisarts
  • Stefan Mattheeuws

    Orthopedisch chirurg
  • An De Busser

    An De Busser

    Diëtist
  • Rik Derveaux

    Kinesitherapeut
  • Philippe De Ryck

    Sportarts
  • Maries Aertgeerts

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Steven Pauli

    Sportarts
  • Luc Baeyens

    Sportarts
  • Peter Lagrou

    Sportarts
  • Marc Hemeryck

    Sportarts
  • Katja Van Oostveldt

    Katja Van Oostveldt

    Sportarts
  • Piet Bouquillon

    Sportarts
  • Benedicte Heyndrickx

    Cardioloog
  • Kristof Ryheul

    Kristof Ryheul

    Trainer
  • Herlinde Bossaert

    Sportarts
  • Carmen Vanhaecke

    Sportarts
  • Dokter Jonas Wilms BV

    Sportarts
  • Dieter Vercaigne

    Sportkinesitherapeut
  • Peter De Naeyer

    Sportarts
  • Wim Derave

    Bewegingswetenschapper
  • Secretaris

    Bruno Vanhecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Hans Talloen

    Sportarts
  • Baldwin Sondervan

    Baldwin Sondervan

    Sportkinesitherapeut
  • Kristine Struyf

    Kristine Struyf

    Trainer
  • Frederik Van Acker

    Sportarts
  • Kris Vanderlinden

    Sportarts
  • Michèle Verhaest

    Sportarts
  • Guy Vandenhoven

    Sportarts
  • Roben dedecker

  • Ingrid Dekelver

    Sportarts
  • Eddy Van Keerberghen

    Sportarts
  • Jan Notredame

    Kinesitherapeut
  • Nick Hiltrop

    Cardioloog
  • Peter Muylaert

    Sportarts
  • Margaux Stevens

    Margaux Stevens

    Podoloog
  • Marianne Brabers

    Sportdiëtist
  • Jan Van Meirhaeghe

    Orthopedisch chirurg
  • Bruno D'Hulster

  • jana stevens

    Podoloog
  • Ine Schops

    Podoloog
  • Jean-Paul Pierreux

    Huisarts
  • Mileen De Vleeschhouwer

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Carl De Crée

  • Dirk De Mey

    Kinesitherapeut
  • Charlotte Goemaere

    Sportarts
  • Peter Claeys

    Sportarts
  • Francis Lemmens

    Sportarts
  • Paul Meersman

    Sportarts
  • Hendrik Roobaert

    Sportarts
  • Bie Peremans

    Kinesitherapeut
  • Mark Van Dijk

    Orthopedisch chirurg
  • Sofie Belis

    Sportarts
  • Steven Platteaux

    Sportarts
  • Wilfried Colmonts

    Huisarts
  • Denis Jaeken

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jo Verschueren

    Jo Verschueren

    Kinesitherapeut
  • Elke Van den Steen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Nick Baelde

    Radioloog
  • Frank Pauwels
    Voorzitter

    Frank Pauwels

    Sportarts
  • Jettie Tempels

    Sportarts
  • Etienne Van der Auwera

    Sportarts
  • Hans Jaspers

    Radioloog
  • Jean-Paul Souffriau

    Tandarts
  • Jens Van Akeleyen

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Jonas Massa

    Sportarts
  • Michel Creemers

    Huisarts
  • Luc Peeters

    Sportarts
  • Ingrid Deweert

    Sportarts
  • De Ridder Inge

    Sportdiëtist
  • Cedric Arijs

    Cedric Arijs

    Sportpsycholoog
  • Kurt Heldenbergh

    Sportarts
  • Jozef Vermylen

    Cardioloog
  • Robin Vanhoudt

    Sportarts
  • Annik Bosmans

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Andreas Goddeeris

    Sportarts
  • Gretel Descheemaeker

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Fabienne Van De Steene

    Sportkinesitherapeut
  • Luc Vogelaers

    Huisarts
  • Julie Zels

  • michel herssens

    Cardioloog
  • Luc Fr. Janssens

    Sportarts
  • Luc Van Landschoot

    Kinesitherapeut
  • Bruno Van Hoecke

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bart Gadeyne

    Sportarts
  • Joris De Win

    Sportarts
  • Ivan Ghillebert

    Huisarts
  • Joost Blontrock

    Sportarts
  • Jan Bonte

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Mathieu Maroy

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Marc Schiltz

  • Torsten Wauters

    Torsten Wauters

    Sportarts
  • Anja Van de Putte

    Huisarts
  • Dirk Devleeschouwer

    Sportarts
  • Jos Benders

    Sportarts
  • Ellen Beuckelaers

    Orthopedisch chirurg
  • Robrecht Dhollander

    Huisarts
  • Sven Aertgeerts

    Sportarts
  • Tom Teulingkx

    Sportarts
  • Koen Nys

    Sportarts
  • Charlotte De Jonckheere

    Podoloog
  • Gino Devriendt

    Sportdiëtist
  • Nicole Dillemans

    Sportarts
  • Sandra Lievrouw
    Projectmanager Letselpreventie

    Sandra Lievrouw

    Kinesitherapeut
  • Marielle Van Aken

    Sportkinesitherapeut
  • Wouter Dierynck

    Sportarts
  • Jan Verstuyft

    Sportarts
  • Pascal De Smet

    Huisarts
  • Leo Groenweghe

    Sportarts
  • Sylvie Latour

    Sportarts
  • Marleen Lootens

    Sportarts
  • Eddy Spans

    Sportarts
  • Luc Itterbeek

    Sportarts
  • Werner Vleugels

    Huisarts
  • John Roosen

    Cardioloog
  • Stephan Ilsbrouckx

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Yves Van Doninck

    Sportarts
  • Steven Bex

    Steven Bex

    Sportarts
  • Johan Roeykens

  • Vik Corstjens

    Sportarts
  • Koen Pansaers

    Sportarts
  • Caro De Koninck

    Kinesitherapeut
  • Servaas Binge

    Sportarts
  • Filip Parmentier

    Sportarts
  • Lianne De Mey

    Sportarts
  • Wouter Van Den Broecke

    Orthopedisch chirurg
  • Jens Demanet

    Sportarts
  • Frank De Winter

    Sportarts
  • Johan Docx

    Sportarts
  • Leon Ghijselinck

    Sportarts
  • Daniel Baesberg

    Sportarts
  • Frederik Deconinck

    Frederik Deconinck

    Bewegingswetenschapper
  • Kristof Mentens

    Kristof Mentens

    Sportarts
  • Penningmeester

    Koen Scheerlinck

    Sportkinesitherapeut
  • Nathalie Van de Vyver

    Huisarts
  • Edwig Schatteman

    Sportarts
  • Guido De Romagnoli

    Sportarts
  • Marc Hertens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Bob Brouwers

    Huisarts
  • Stefaan Machiels

    Huisarts
  • Kristof Peeters

    Sportarts
  • Steven Reyskens

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Johan Wens

    Huisarts
  • Frederik Ponet

    Sportarts
  • Flore Stassen
    Sportwetenschappelijk medewerker

    Flore Stassen

    Bewegingswetenschapper
  • Patrick Govaert

    Sportarts
  • Erik Van Lierde

  • Sanne Boonen

    Sportarts
  • Windy Lycke

  • Toon Goossens

    Sportarts
  • BV Huisartsenpraktijk De Vaart

    Sportarts
  • Michel D'Hollander

    Huisarts
  • Ann Gillis

  • Jan Wanten

    Sportarts
  • Benjamin Goris

    Kinesitherapeut
  • Jonas Docx

    Sportarts
  • Wim Van Nieuwenhuyse

    Orthopedisch chirurg
  • Kris Peeters

    Kris Peeters

    Sportarts
  • Koenraad Thuysbaert

    Sportarts
  • Marc Royackers

    Sportarts
  • Jos Vandevenne

    Sportarts
  • Jan Pieter Outtier

    Sportarts
  • Chris Martens

    Orthopedisch chirurg
  • Marc Van Hauwermeiren

    Sportarts
  • Filip Noe

    Fysisch geneesheer en revalidatiearts
  • Noegroho Handojo

    Radioloog
  • Guy Peeters

    Sportarts
  • Karel De Crem

    Sportarts
Sluiten